Hak Düşürücü Süre

Haksız tutuklama nedeniyle açılacak tazminat davalarında süre, beraat kararının kesinleştiğinin size tebliğ edilmesinden itibaren üç ay ve her hâlde kararın kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde başlar. Ancak mahkemenin bu süreyi hesaplarken istinaf veya temyiz kanun yolları için öngörülen süreleri beklemeden hatalı bir kesinleşme tarihi belirlemesi, sizin adalete ulaşmanızı engelleyebilir.

Acentelik sözleşmesi veya bayilik ilişkisi sona erdikten sonra kişisel gayretlerle müşteri çevresi kazandırılması sebebiyle talep edilebilecek portföy tazminatı için kanunda belirlenmiş kesin bir dava açma süresi bulunmaktadır. İlgili yasal düzenlemelere göre, bu tazminatın talep edilebilmesi için sözleşme ilişkisinin sona ermesinden itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içinde davanın açılmış olması gerekmektedir.

İşçi alacaklarınız için görevsiz bir mahkemede açtığınız davanın tarihi, iflas tasfiyesi sürecinde dikkate alınması gereken asıl dava tarihi olarak kabul edilmektedir. İflas sürecinde alacaklarınızı masaya kaydettirmek amacıyla açılan kayıt kabul davalarında on beş günlük bir hak düşürücü süre bulunmasına rağmen, iflas kararından önce veya süresi içinde görevsiz mahkemede bir alacak davası açmışsanız bu davanın açıldığı tarih esas alınır.

Amirlerinizin örgüt üyesi olduğunu kurumdan ayrıldıktan çok sonra öğrenmiş olmanız, mevcut yasal düzenlemeler ve mahkeme içtihatları çerçevesinde istifa işleminin iptali için öngörülen kanuni dava açma süresini uzatmamaktadır. Mahkemeler, bir kamu görevlisinin kurumla ilişiğinin kesilmesi işleminin iptali istemiyle açacağı davalarda, sürenin başlangıcı olarak kişinin terhis edildiği veya ilişiğinin fiilen kesildiği tarihi esas almaktadır.

İşvereninizin şikayet konusu olaydan aylar sonra sizi işten çıkarması haklı veya geçerli bir fesih sayılamayacağından işe iade davasını kazanma ihtimaliniz yüksektir. Yargıtay kararlarına göre, işçinin çalışma arkadaşlarına kötü davrandığı veya onlara yönelik psikolojik baskı uyguladığı iddiaları üzerine yapılan fesih işlemlerinde işverenin belirli sürelere uyması şarttır.

İşvereniniz size yazılı bir fesih bildirimi yapmamış olsa bile eylemli olarak işinize son verdiğini gösteren işlemleri gerçekleştirdiği tarihten itibaren dava açma süreniz işlemeye başlar. Yargıtay uygulamalarına göre, size ait şirket telefon hattının kapatılması, e-posta şifrenizin değiştirilmesi veya taşıt tanıma sisteminin iptal edilmesi gibi eylemler işverenin fesih iradesini gösterir ve bu durumda eylemli fesih gerçekleşmiş sayılır.

İşverenin haklı nedenle fesih yetkisini kullanabilmesi için kural olarak olayı öğrendiği tarihten itibaren altı iş günlük bir süre sınırı bulunsa da, işçinin rapor alması veya savunmasının alınmasına yönelik tebligat süreçleri bu sürenin hesaplanmasını etkileyebilir. İş mevzuatı uyarınca bu tür bir fesih için öngörülen hak düşürücü süre, feshe konu olayın gerçekleşmesinin ardından işverenin işçiden usulüne uygun şekilde savunma almasıyla daha farklı değerlendirilebilmektedir.

Kapatılan kurumlar aleyhine mahkemelerde dava açılamaması durumunda, alacaklarınızı talep edebilmek için kararnamede belirtilen ilgili idari makama yasal süresi içinde başvuru yapmanız gerekmektedir. İncelenen mahkeme kararına göre, mahkemeler dava şartı yokluğu sebebiyle ret kararı verdiklerinde, bu kararlarda davacıların veya alacaklıların hangi usulle nereye başvuracakları belirtilmek zorundadır.

İşe iade davası açmak için kanunların öngördüğü bir aylık süre ihbar sürenizin bittiği tarihte değil işten çıkarılacağınıza dair fesih bildiriminin size tebliğ edildiği tarihte başlamaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu uyarınca iş sözleşmesinin geçerli bir neden olmadan feshedildiğini düşünen bir çalışan fesih bildiriminin kendisine tebliği tarihinden itibaren bir ay içerisinde dava açmak zorundadır.

İşverenin haklı nedenle fesih hakkını kullanabilmesi için kural olarak olayı öğrendiği tarihten itibaren altı iş günü içinde işlem yapması gerekir ancak işçiden savunma alınan durumlarda bu süre savunmanın alındığı tarihten itibaren başlar. İşveren olayı noter aracılığıyla tespit ettirip araştırma yaptıktan sonra sizden konuyla ilgili savunma talep ederse, altı günlük hak düşürücü süre ilk öğrenme gününden değil bu son tahkikat işlemi olan savunmanın verildiği günden itibaren hesaplanmaya başlanır.