HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması)

Anayasa Mahkemesinin hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumuna dair verdiği iptal ve ihlal kararları dikkate alındığında, adil yargılanma güvencelerine aykırı şekilde yürütülen yargılamalar için yeniden değerlendirme yapılması mümkündür. Yüksek mahkeme, ilgili yasal düzenlemelerin temel hak ve özgürlüklere yapılan müdahalelerin giderilmesinde etkili bir denetim yolu öngörmediğini tespit ederek bu kuralları iptal etmiştir.

Ceza davalarında mahkemelerin delillerinizi toplamadan veya şahitlerinizi dinlemeden karar vermesi durumunda adil yargılanma hakkınızın ihlal edildiği gerekçesiyle hukuki yollara başvurabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mahkemelerin sadece varsayımlara dayanarak, sanığın yeterli araştırmasını yapmadan karar vermesi hukuka aykırılık teşkil etmektedir.

İtiraz mercilerinin HAGB kararlarına karşı yapılan itirazları esastan incelemeyip yalnızca şeklî şartlar yönünden değerlendirerek soyut gerekçelerle reddetmesi adil yargılanma hakkı ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi, itiraz mercilerinin dosya üzerinden yeknesak şekilde ve sadece kararda hukuka aykırılık bulunmadığını bildiren tek cümlelik gerekçelerle ret kararı vermesini uygun bulmamaktadır.

Hakkınızda verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı kesinleştiğinde müsadere kararının hemen infaz edilmesi mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, eşyaların devlet mülkiyetine geçirilmesi işleminin mahkemenin verdiği kararla birlikte derhal uygulanması hukuka aykırılık teşkil etmektedir.

Mahkemenin sanık hakkında hapis cezasını ertelerken gösterdiği olumlu kanaat ile hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını reddederken gösterdiği olumsuz kanaatin aynı kararda yer alması açık bir çelişkidir. Yargılama sonucunda kurulan hükmün gerekçesinde sanığın bir daha suç işlemeyeceği hususunda olumlu kanaat getirilerek verilen hapis cezasının ertelenmesi kararı uygulanmasına karşın, aynı sanık hakkında bir daha suç işlemeyeceği hususunda olumlu kanaat edinilemediği gerekçesiyle hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi hukuken hatalıdır.

İhlalin ve sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılması amacıyla dosyanızın kararı veren ilgili mahkemeye gönderilerek hakkınızda derhal yeniden yargılama işlemlerinin başlatılması gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumuna ilişkin itiraz yolunun, temel hak ve özgürlüklere yapılan müdahalelerin demokratik toplum düzenine uygunluğunu belirleyecek etkili bir denetim mekanizması sunmadığını tespit etmiştir.

İtiraz mercilerinin, dosyanın esasına girmeden ve ileri sürülen itirazları değerlendirmeden yalnızca şekli şartlar yönünden matbu gerekçelerle ret kararı vermesi yasal güvencelere aykırılık oluşturmaktadır. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarına karşı yapılan itirazlarda, itirazı inceleyen mercilerin sadece kararda hukuka aykırılık bulunmadığını belirten tek bir cümleden ibaret gerekçelerle yetinmesi hak arama özgürlüğünü zedelemektedir.

Anayasa Mahkemesinin hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumuna ilişkin verdiği iptal ve ihlal kararları doğrultusunda, adil yargılanma güvencelerine uygun yürütülmeyen davanızın yeniden görülmesi sağlanabilmektedir. Yüksek mahkeme, sanıkların irade beyanlarının alınması usulündeki güvence eksiklikleri ve etkili bir denetim yolunun bulunmaması gibi nedenlerle bu kurumu düzenleyen kuralları Anayasaya aykırı bularak iptal etmiştir.

İtiraz mercilerinin mahkûmiyet kararlarına karşı yapılan başvuruları sadece dosya üzerinden ve şeklî şartlar yönünden inceleyerek yeknesak bir şekilde reddetmesi etkili bir denetim yolu sunmadığından hukuka aykırıdır. Anayasa Mahkemesi tarafından yapılan incelemelerde, itiraz mercilerinin kararlarında sadece ilk derece mahkemesinin kararında hukuka aykırılık bulunmadığına dair tek cümlelik soyut ifadelere yer vermesi ciddi bir sorun olarak tespit edilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumuna dair verdiği iptal ve ihlal kararları, bu kurumun uygulandığı ve usuli güvencelerin sağlanmadığı ceza yargılamalarında hak ihlali doğurduğundan sizin durumunuzdaki dosyalar için yeniden yargılama yolunu açmaktadır. Yüksek mahkeme, söz konusu uygulamanın sanıkların irade beyanlarının alınması usulündeki eksiklikler ve itiraz yolunun etkisizliği gibi nedenlerle temel hak ve özgürlüklere yapılan müdahalelerin demokratik toplum düzenine uygunluğunu sağlayamadığına karar vermiştir.