Ceza Hukuku

İşe iade davanızda beraat kararınızın ve bu karara dair ileri sürdüğünüz esaslı itirazların mahkeme tarafından hiçbir şekilde değerlendirilmemesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak hakkınızı arayabilirsiniz. Mahkemelerin verdikleri kararlarda, davanın sonucunu değiştirebilecek nitelikteki temel iddia ve savunmaları, delillerle bağ kurarak detaylı bir şekilde açıklaması anayasal bir zorunluluktur.

İş mahkemesinin sadece hakkınızda bir ceza soruşturması bulunmasını işçi ile işveren arasındaki güven ilişkisinin bozulması için makul bir neden olarak kabul etmesi, karar metninde sizi doğrudan suçlu ilan eden ifadeler kullanılmadığı sürece kural olarak masumiyet karinesini ihlal etmez. Masumiyet karinesi, bir kişinin suçluluğu kesinleşmiş bir mahkeme kararıyla ispatlanana kadar o kişinin suçsuz kabul edilmesini ve kamu makamları tarafından suçlu muamelesi görmemesini güvence altına almaktadır.

İş sözleşmenizin feshine gerekçe gösterilen ceza soruşturmasında verilen beraat kararının işe iade davanızda mahkemeler tarafından dikkate alınmaması ve değerlendirilmemesi hukuka uygun bir yaklaşım olarak kabul edilmemektedir. İşveren tarafından terör örgütüyle irtibat ve iltisak iddiasıyla işten çıkarıldığınız durumlarda, mahkemelerin feshin haklılığını incelerken hakkınızda yürütülen ceza yargılamasının sonuçlarını ve bu yargılamadaki delilleri göz önünde bulundurması gerekir.

İdare mahkemesinin iş sözleşmenizin feshiyle ilgili davada sadece hakkınızda bir ceza soruşturması bulunduğunu ve tutuklandığınızı belirterek olayın detaylarını ve ceza dosyasındaki delilleri incelememesi eksik bir hukuki değerlendirmedir. İş akdinizin terör örgütüyle irtibat veya iltisak gibi nedenlerle sonlandırılması durumunda, idari yargı yerlerinin sırf bir soruşturma açılmış olmasına dayanarak karar vermemesi, ceza dosyasında yer alan olay ve olguları da detaylı bir şekilde irdelemesi gerekir.

Savcılığın eldeki delilleri ve iddiaları tam olarak araştırmadan dosyayı kapatması, devletin şüpheli ölümleri aydınlatma konusundaki usul yükümlülüğüne aykırılık teşkil etmektedir. Devletin, bireylerin şüpheli bir biçimde ölmesi veya fiziksel ve ruhsal bütünlüklerine yönelik saldırılara uğraması hâlinde olayların sorumlularını belirleyebilecek ve cezalandırılmalarını sağlayacak etkili bir soruşturma yürütme zorunluluğu bulunmaktadır.

Eşinizin gözaltında maruz kaldığı eylemler ve ölümü nedeniyle aranızdaki özel ve kişisel bağ dikkate alınarak onun adına hukuki süreçleri başlatabilir ve dolaylı mağdur sıfatıyla hak arayabilirsiniz. Kural olarak hukuki yolları işletebilecek kişiler ihlalden doğrudan etkilenenler olsa da, yaşamını yitiren kişilerin eşleri, çocukları veya ebeveynleri gibi yakınları, ölüm olayı ile yakından bağlantılı olan şikâyetler bakımından dolaylı mağdur olarak kabul edilmektedir.

Soruşturma aşamasında dosya içeriğini inceleme yetkinizin kısıtlanması, ancak soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebilecek somut durumların varlığı hâlinde ve yeterli bir gerekçeyle yasal kabul edilebilir. Ceza muhakemesi kurallarına göre, tutukluluk veya adli kontrol gibi kişi hürriyetini kısıtlayan tedbirlere karşı etkili bir şekilde itiraz edebilmeniz için suçlamalara dayanak olan temel delillere erişiminizin sağlanması gerekir.

Bir suç şüphesiyle hakkınızda uygulanan konutu terk etmeme şeklindeki adli kontrol tedbiri, dosyada kuvvetli belirtilerin bulunması ve tedbirin ölçülü olması hâlinde hukuka uygun kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, bu tedbir seyahat özgürlüğünden ziyade kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı kapsamında değerlendirilir ve tutuklama tedbirine benzer bir incelemeye tabi tutulur.

Soruşturma aşamasında avukatınızın dosyadaki bilgi ve belgelere erişiminin geçerli ve somut bir gerekçe gösterilmeden kısıtlanması, adil yargılanma prensiplerini ve kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı kapsamındaki güvencelerinizi ihlal eden bir durumdur. Ceza muhakemesi kuralları uyarınca, soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebilecek hâllerde dosya içeriğini inceleme yetkisi kısıtlanabilse de, bu durumun genel geçer ve soyut ifadelerle değil, dosyaya özel somut gerekçelerle ortaya konulması şarttır.

Sulh ceza hâkimliklerinin yapısal özellikleri itibarıyla bağımsız ve tarafsız mahkemeler olmadığı yönündeki iddialar, Anayasa Mahkemesinin yerleşik içtihatları gereğince açıkça dayanaktan yoksun kabul edilmekte ve bu mahkemelerin anayasal düzene uygun olduğu değerlendirilmektedir. Bu hâkimliklerin kuruluşu, görev alanları, çalışma usulleri ve itiraz mekanizmaları kanunla düzenlenmiş olup, olağan yargı sisteminin bir parçası olarak faaliyet gösterirler.