Ceza Hukuku

Cezaevi idaresinin mektuplarınızı okuyup kaydetmesi işlemine karşı açacağınız davalarda, uygulamanın yapıldığı tarihteki kanuni durum ve sonrasında yapılan yasal değişiklikler belirleyici olacaktır. Yakın zamanda yapılan kanun değişikliğiyle mektupların kaydedilmesi sadece terör suçları, örgütlü suçlar ve kurum güvenliği açısından tehlike arz eden durumlarla sınırlandırılmıştır.

Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, işyerindeki haksızlıkları dile getirmek amacıyla yöneticilere gönderdiğiniz ve eleştiri niteliği taşıyan bir e-posta nedeniyle tazminatsız olarak işten çıkarılmanız ifade özgürlüğünün ihlali anlamına gelebilmektedir. İşçi ile işveren arasındaki uyuşmazlıklarda, mahkemelerin çalışanın ifade özgürlüğü ile işverenin menfaatleri arasında adil bir denge kurması zorunludur.

Hakkınızdaki ceza davası kesinleşmeden ve olayın şartları çerçevesinde kişisel durumunuza özgü somut değerlendirmeler yapılmadan, sadece genel bir komisyon kararına dayanılarak yetki belgenizin kısıtlanması veya iptal edilmesi temel hak ve hürriyetler yönünden ihlal oluşturabilmektedir. Mahkemeler önüne gelen uyuşmazlıklarda, terör örgütleriyle iltisak iddiasına dayanılarak kurulan idari komisyonların aldığı kararların tüm iş ve işyerlerini kapsayacak şekilde mutlak ve sınırsız bir biçimde uygulanamayacağına dikkat çekilmektedir.

Kesinlikle mümkündür, suçsuzluğunuz anlaşıldığı hâlde maruz kaldığınız ev hapsi nedeniyle uğradığınız zararların devlet tarafından tazminat hukuku prensiplerine göre ödenmesi anayasal bir güvencedir. Konutu terk etmeme şeklindeki adli kontrol tedbiri, doğası gereği hareket serbestisini çok ciddi boyutlarda sınırlayan ve kişi özgürlüğüne ağır bir müdahale oluşturan bir uygulamadır.

Mahkemenin, avukatınızın sunduğu geçerli bir mesleki mazereti değerlendirmeden ve savcılığın esas hakkındaki mütalaasına karşı size savunma hazırlamak için yeterli süreyi tanımadan doğrudan hüküm kurması, hukuki açıdan önemli usul eksikliklerine işaret etmektedir. Yargılama sürecinde sanığın ve avukatının, savcılık makamının ortaya koyduğu nihai görüşe karşı diyeceklerini hazırlayabilmesi ve bunları mahkeme huzurunda dile getirebilmesi, adil yargılanma hakkı kapsamında büyük bir öneme sahiptir.

Ceza davanız devam ederken haksız gözaltı veya tutuklama gibi koruma tedbirleri nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası açmanız hukuken mümkündür. Yargıtay içtihatlarına göre, kanunda belirtilen bazı tazminat nedenleri konusunda karar verilebilmesi için asıl ceza davasının esasıyla ilgili kesin bir hüküm verilmesi zorunlu değildir.

Ceza infaz kurumundaki barınma koşullarınızın uygunsuzluğu nedeniyle yaptığınız şikayetin incelenmeden reddedilmesi, temel haklarınızın ihlali niteliğindedir. İlgili kanunlara göre hükümlü ve tutukluların barındırılmaları, yatırılmaları veya beslenmeleri gibi temel yaşamsal faaliyetlere ilişkin şikayetleri incelemek ve karara bağlamak doğrudan infaz hâkimliği makamının görevleri arasında yer almaktadır.

Ankesörlü veya sabit hatlardan ardışık olarak arandığınız iddiasına dayanan yargılamalarda, sizi arayan veya sizinle birlikte ardışık arandığı belirtilen kişilerin kimliklerinin araştırılmaması ve ifadelerinin alınmaması durumunda güçlü bir şekilde itiraz etme hakkınız bulunmaktadır. Yargıtay uygulamalarına göre, mahkemelerin bu tarz arama kayıtlarını mahkûmiyet kararına temel alabilmesi için sizinle birlikte ardışık arandığı tespit edilen kişiler hakkında herhangi bir soruşturma olup olmadığını araştırması zorunludur.

Yakınınızın cinayet dosyasının yıllarca sürmesi ve mahkemenin bir türlü sonuçlanmaması, anayasal bir güvence olan yaşam hakkının usul boyutu yönünden bir ihlal yaratabilecektir. Kasten öldürme gibi ağır olaylarda soruşturma makamları ve mahkemeler, maddi gerçeği aydınlatabilmek ve sorumluların cezalandırılmasını sağlamak adına yargılamaları makul bir süratle yürütmekle yükümlüdür.

Cinayet soruşturmasında telefon iletişim ve sinyal kayıtlarının olaydan yıllar sonra incelenmesi, davanın makul bir süratle yürütülmediğini gösterir ve yaşam hakkı ihlali sonucunu doğurabilmektedir. Kasten insan öldürme vakalarında failin tespiti için hayati önem taşıyan baz istasyonu sinyal bilgileri ve telefon görüşme kayıtları gibi delillerin zamanında toplanıp analiz edilmesi, soruşturmanın etkililiği açısından zorunludur.