Ceza Hukuku

Hakkınızdaki tutuklama kararının hukuka aykırı olup olmadığı değerlendirilirken somut olayın özelliklerine ve dosyada bulunan kuvvetli suç şüphesini gösteren delillere bakılmaktadır. Soruşturma mercileri, çalıştığınız şirketin yasa dışı faaliyetlerine dair genel tespitler ile aleyhinize verilen detaylı tanık beyanlarını ve aramalarda ele geçirilen dokümanları bir bütün olarak değerlendirebilir.

Soruşturma dosyanıza somut ve geçerli bir gerekçe gösterilmeden erişim kısıtlaması getirilmesi, hakkınızdaki tutuklamaya etkili şekilde itiraz etmenizi engelleyeceği için bir hak ihlali kabul edilmektedir. Tutuklu bulunduğunuz bir soruşturmada, size yöneltilen suçlamalara karşı koyabilmeniz için avukatınızın dosyadaki belgelere erişebilmesi kural olarak şarttır.

Soruşturma dosyasındaki bilgi ve belgelere erişiminizin geçerli bir gerekçe gösterilmeden kısıtlanması ve bu nedenle tutuklamaya itiraz edememeniz hak ihlali sayılmaktadır. Tutuklu kişilerin soruşturma dosyasındaki her şeye sınırsız erişim hakkı bulunmasa da delilleri karartma veya soruşturmanın selametini bozma gibi riskler taşıyan durumlarda kısıtlama kararı ancak kesinlikle zorunlu olduğu takdirde alınabilir.

Eşinizin borcu nedeniyle oturduğunuz eve haciz gelmesi durumunda, tapu sizin üzerinize olmasa bile evin aile konutu niteliği taşıması sebebiyle haczin kaldırılması için şikayet yoluna başvurabilirsiniz. Yargı kararlarına göre, aile konutu güvencesinden yararlanan bir taşınmazın haczedilmesi sadece borçluyu değil, o evde yaşayan tüm aile bireylerini doğrudan etkilemektedir.

İcra mahkemesinin, sırf icra takibinin borçlusu veya taşınmazın maliki olmadığınız gerekçesiyle aile konutu korumasına yönelik şikayetinizi reddetmesi anayasal güvencelere uygun bir yaklaşım olarak kabul edilmemektedir. Yüksek mahkeme kararlarında vurgulandığı üzere, eşlerin mutluluğu ve çocukların geleceği için bir güvence olan aile konutundan kaynaklanan uyuşmazlıklarda, hakları doğrudan etkilenen diğer aile bireylerinin de yargısal yollara başvurma hakkı bulunmaktadır.

Soruşturma dosyanıza erişiminizin somut ve yeterli bir gerekçe gösterilmeden kısıtlanması suretiyle itiraz imkânınızın engellenmesi, kişi hürriyeti ve güvenliği hakkınızın ihlali anlamına gelir. Soruşturma makamları, dosya içeriğini incelemenizi veya belgelerden örnek almanızı soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebileceği gerekçesiyle kısıtlayabilir.

Gözaltına alındığınızda veya tutuklandığınızda hakkınızdaki suçlamaların ve yakalama nedenlerinin size bildirilmemesi durumunda maddi ve manevi zararlarınızın giderilmesi için idari ve yargısal yollara başvurarak tazminat talebinde bulunabilirsiniz. Mevzuatımıza göre, yakalama veya tutuklama nedenleri ve haklarındaki suçlamalar kendilerine yazılı veya bunun hemen mümkün bulunmadığı hâllerde sözlü olarak açıklanmayan kişilere tazminat davası açabilme imkânı tanınmaktadır.

Haksız yere gözaltında kalmanız nedeniyle açtığınız davada hükmedilen tutarın çok düşük olması, Anayasa ile güvence altına alınan kişi hürriyeti ve güvenliği hakkınızın ihlali anlamına gelebilir. Beraat veya kovuşturmaya yer olmadığına dair kararla sonuçlanan dosyalarda, haksız yakalama ve gözaltı işlemleri için Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında tazminat davası açma hakkınız bulunmaktadır.

Hakkınızda yürütülen soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi durumunda, maruz kaldığınız hukuka aykırı koruma tedbirleri nedeniyle devletten maddi ve manevi tazminat talep etme hakkınız elbette bulunmaktadır. Ceza muhakemesi süreçlerinde şüpheliler hakkında uygulanan gözaltı, tutuklama veya iletişim dinlenmesi gibi işlemler, soruşturmanın sonunda suçsuzluğunuzun anlaşılmasıyla birlikte haksız bir nitelik kazanmaktadır.

Hakkınızda bir adli veya idari soruşturma bulunması idareye pasaportunuzu belirsiz ve sınırsız bir süre boyunca iptal etme veya vermeme yetkisi tanımaz, bu tedbirlerin mutlaka bir sınırı olmalıdır. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, suçla mücadele ve adli süreçlerin sağlıklı yürütülmesi amacıyla tesis edilen işlemlerin millî güvenliğin sağlanması gibi meşru bir amacı bulunsa da, bu tedbirlerin geçici olması esastır.