Boşanma

Çocuğun dinlenebileceği uygun bir yaşa ve olgunluğa eriştiği durumlarda beyanları mahkeme tarafından mutlaka dikkate alınmalıdır ancak çocuğun psikolojik tedavi gördüğü ve ağır ilaçlar kullandığı biliniyorsa sadece bu beyanlara dayanılarak karar verilmesi hukuka uygun kabul edilmemektedir. Mahkemelerin, çocukların beyanlarına üstünlük tanırken aynı zamanda bu psikolojik tedavi sürecinin onların ifadelerine ve olayları algılayış biçimlerine nasıl bir etki ettiğini titizlikle araştırması gerekmektedir.

Ortak velayet kurulan durumlarda taraflardan birinin diğer ebeveynin yeni yaşam tarzı veya çocuklara yönelik tutumları nedeniyle velayetin değiştirilmesini talep etmesi hâlinde mahkemeler, iddiaları somut ve nesnel verilerle derinlemesine incelemekle yükümlüdür. Mahkeme bu uyuşmazlıklarda tarafların koşullarını, çocukların maruz kaldığı olası riskleri gözeterek çocuğun fiziksel ve ruhsal gelişimine en uygun çözümü bulmak zorundadır.

İcra ceza mahkemesinin, hakkınızdaki uzaklaştırma tedbirini gerekçe göstererek eşinize beraat vermesi, tedbir kararında görüşme günlerinin istisna tutulduğu durumlarda hukuka uygun kabul edilmemektedir. Koruma kararlarında genellikle sizin çocuğunuzla görüşmenize ilişkin haller saklı tutularak yaklaşmama yönünde hüküm kurulur.

Hakkınızda eşiniz tarafından aldırılmış bir uzaklaştırma kararı bulunması, mahkeme tarafından belirlenen gün ve saatlerde çocuğunuzla görüşmenize kural olarak engel teşkil etmemektedir. Uzaklaştırma ve koruma tedbirleri genellikle 6284 sayılı Kanun kapsamında şiddet mağdurunu korumak amacıyla verilse de, bu kararların birçoğunda kişisel ilişki kurulmasına ilişkin hâllerin saklı tutulduğuna dair hükümler özellikle yer almaktadır.

Çocuğunuzu görmek için icra müdürlüğü aracılığıyla işlem yapmanıza rağmen eski eşinizin bilerek evde bulunmaması nedeniyle görüşme gerçekleşmediğinde, eski eşinizi şikayet ettiğiniz takdirde ceza alıp almayacağı davanın somut koşullarına ve mahkemenin değerlendirmesine göre değişiklik gösterebilmektedir. Siz bu mağduriyetinizi icra memurlarıyla birlikte tutanak altına aldırıp İcra Ceza Mahkemesi nezdinde şikayette bulunsanız dahi, mahkeme hakkınızda devam eden bir koruma veya uzaklaştırma kararı varsa bunu gerekçe göstererek eski eşinizin çocuğu teslim etmeme kastı bulunmadığına kanaat getirip beraat kararı verebilmektedir.

Velayet hakkı sahibi olan babanın çocuğu bizzat büyütmek yerine babaanneye bırakması ve sizin çocuğunuzla görüşmenizin engellenmesi durumunda mahkemelerin velayeti size vermesi kuvvetle muhtemeldir. Anayasa Mahkemesi, çocuğun her iki ebeveynden de yoksun yaşamak zorunda bırakılmasının çocukta ebeveyn yoksunluğuna sebebiyet vereceğini ve bu durumun sağlıklı bir gelişim için uygun olmadığını açıkça ifade etmektedir.

İstinaf veya temyiz aşamasındaki üst mahkemelerin, dosyada bulunan uzman raporlarını ve emniyet birimlerinin yaptığı somut tespitleri hiçbir makul gerekçe göstermeden hiçe sayması hukuken mümkün değildir. Velayet uyuşmazlıklarında asıl olan, tarafların yakınlarının kişisel düşünceleri değil, bağımsız uzmanlarca hazırlanan ve çocuğun yüksek yararı ilkesini merkezine alan bilimsel değerlendirmelerdir.

Velayet uyuşmazlıklarında yargılama sürecinin belirli bir zaman alması, mahkemelerce çocuğun menfaatini korumaya yönelik etkili adımlar atıldığı ve ebeveyn ile çocuk arasındaki bağın koparılmadığı sürece doğrudan aile hayatına saygı hakkının ihlali olarak kabul edilmemektedir. Kamu makamları, velayet meselelerinde ebeveyn ile çocuğun menfaatleri arasındaki adil dengeyi gözeterek ve ailenin kendine özgü koşullarını inceleyerek karar vermek zorundadır.

Mahkemeler velayet hususunda karar verirken hem konusunda uzman bilirkişilerin hazırlayacağı bilimsel raporlara hem de idrak çağında olan çocuğun kendi beyanlarına başvurarak kapsamlı bir değerlendirme yapmak durumundadır. Çocuğun dinlenebileceği uygun bir yaşa ve olgunluğa eriştiğinin anlaşılması hâlinde, mahkeme tarafından çocuğun velayetle ilgili düşünceleri ve şahsi beyanları mutlaka dikkate alınmak zorundadır.

Evet, çocuğunuzun babasıyla yatılı olarak görüşmekten korkması ve bu durumun psikolojisini olumsuz etkilemesi hâlinde mahkemeden görüşmenin tamamen kaldırılması yerine yalnızca yatılı kısmının iptal edilerek alternatif görüşme saatleri belirlenmesini talep edebilirsiniz. Hukuk sistemimizde çocuğun bir ebeveyniyle görüşmesinin tamamen ortadan kaldırılması en son çare olarak başvurulan ve ancak çocuğun hayatı ile beden bütünlüğüne yönelik çok ağır risklerin varlığı hâlinde uygulanan istisnai bir yöntemdir.