Bireysel Başvuru

Mahkemelerin haksız tutulma nedeniyle hükmettiği tazminat miktarının, yaşadığınız mağduriyetle orantılı olmayan önemsiz bir tutar olması anayasal güvencelere aykırılık teşkil edebilir. Derece mahkemelerinin tazminat miktarını belirlerken takdir yetkisi bulunsa da bu miktar Anayasa Mahkemesinin benzer ihlaller için verdiği standart tazminat tutarlarına göre kayda değer ölçüde düşük olmamalıdır.

Bireysel başvuru yapıldıktan sonra başvurucunun vefat etmesi durumunda, ölen kişi yönünden başvuru kural olarak işlemden kaldırılmaktadır ancak bu durum mirasçıların mutlaka hak kaybına uğrayacağı anlamına gelmez. Vefat eden başvurucunun mirasçısı olduğunu bilgi ve belgeleriyle kanıtlayan kişilerin, makul bir süre içinde bireysel başvuruyu takip etme iradelerini açıkça ortaya koymaları hâlinde başvuru mahkeme tarafından incelenmeye devam edebilir.

Yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmanız mümkün değildir, öncelikle ilgili tazminat komisyonuna müracaat ederek olağan hukuk yollarını tüketmeniz zorunludur. Anayasa Mahkemesi makul sürede sonuçlandırılmayan yargılamalara ilişkin şikâyetlerde uygulanacak anayasal ilkeleri yakın tarihli kararlarıyla belirlemiş ve yasal düzenlemelerdeki değişiklikleri dikkate alarak yeni bir usul öngörmüştür.

Herhangi bir yargı kararı olmaksızın hukuka aykırı bir şekilde gözaltına alındığınız iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmanız usulen mümkün olmamaktadır. Anayasa Mahkemesi, kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğine yönelik şikayetleri inceleyebilmek için öncelikle olağan hukuk yollarının eksiksiz bir şekilde tüketilmiş olmasını şart koşmaktadır.

Evet, vefat eden yakınınızın başlatmış olduğu bu hak arama sürecini mirasçıları olarak sizler devam ettirebilirsiniz. Temel hak ihlallerine yönelik yapılan bireysel başvurularda, başvuru süreci devam ederken başvurucunun hayatını kaybetmesi durumunda, ölen kişinin yasal mirasçılarının davayı sürdürme hakkı bulunmaktadır.

Yargılamanızın çok uzun sürmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetin giderilmesi için öncelikle Tazminat Komisyonuna başvuru yapmanız gerekmektedir. Makul sürede sonuçlandırılmayan yargılamalarla ilgili şikayetlerde, doğrudan bireysel başvuru yoluna gitmeden önce kanunla kurulan bu komisyona başvurulması yasal bir zorunluluktur.

İstinaf mahkemesinin, işverenin fesih gerekçesi yapmadığı ve yargılamanın hiçbir aşamasında öne sürülmeyen geçmişteki bir olayınıza dayanarak davanızı reddetmesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yoluyla hakkınızı arayabilirsiniz. İşverenin sizi işten çıkarma sebebi olarak gösterdiği güncel olaya dair hakkınızda aleyhe somut delil bulunmaması ve ilk derece mahkemesinin de bu durumu tespit etmesine rağmen, istinaf merciinin iddialarınızı hiç tartışmaması önemli bir hukuki eksikliktir.

Arazinize el konulması nedeniyle kazandığınız tazminatın enflasyon karşısında erimesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yaparak hakkınızı arayabilirsiniz. Yüksek Mahkeme, kamu kurumları tarafından yapılan el atmalar sonucunda ödenmesi gereken bedellerin zamanında ödenmeyerek enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılmasını hak ihlali olarak kabul etmektedir.

Babanızın vefat etmesi durumunda yasal mirasçıları olarak Anayasa Mahkemesindeki başvuru sürecine dâhil olabilir ve hakkınızı aramaya kaldığınız yerden devam edebilirsiniz. Bireysel başvuru yapıldıktan sonra davanın asıl sahibinin hayatını kaybetmesi hâlinde, mirasçılar mahkemeye bir dilekçe sunarak başvuruya devam etmek istediklerini bildirme hakkına sahiptir.

Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru neticesinde, yargılama sürecinde iddia ve savunmalarınızın etkili bir biçimde incelenmediği tespit edilirse lehinize yeniden yargılama kararı çıkabilecektir. Mahkemelerin, idarenin yaptırdığı analiz sonucuna dayanarak verdiği cezalara karşı yaptığınız itirazlarda, kimyasal kalıntılar gibi uzmanlık gerektiren hususlarda inceleme yaptırmaması önemli bir eksikliktir.