Adil Yargılanma Hakkı

Anayasa Mahkemesi, aleyhinize verilen tedbir kararına yaptığınız itirazların mahkemece gerekçesiz reddedilmesi durumunda öncelikle gerekçeli karar hakkı yönünden bir ihlal kararı vermekte ve genellikle diğer şikayetlerinizi ayrıca incelemeye gerek görmemektedir. Şiddet önleme yasası kapsamındaki kararlara itiraz ettiğinizde, itiraz merciinin esaslı iddialarınızı karşılamaması temel bir adil yargılanma sorunu olarak kabul edilir.

Ceza yargılamasında hakkınızda beyanda bulunan tanığı duruşmada veya sesli ve görüntülü bilişim sistemleri aracılığıyla sorgulama imkânınızın elinizden alınması, adil yargılanma hakkı ihlali olarak değerlendirilebilir ve yeniden yargılama sebebi oluşturabilir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, bir mahkûmiyet kararı tek başına veya belirleyici ölçüde sizin sorgulama imkânı bulamadığınız bir tanığın ifadesine dayanıyorsa ve bu dezavantajlı durumu dengeleyecek yeterli usule ilişkin güvenceler sağlanmamışsa, bu durum hukuka aykırılık teşkil etmektedir.

Hayır, güncel bir elektronik tebligat adresiniz bulunmasına ve karşı tarafın fiili durumunuzu bilmesine rağmen mahkemenin sırf ticaret sicilindeki eski adresinize tebligat yapması hukuka uygun görülmemektedir. Şirketinizin taşındığı yeni adresi ticaret siciline tescil ettirmemiş olmanız, yargı mercilerinin size ulaşmak için gerekli özeni gösterme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Aleyhinize ifade veren tanığı mahkeme huzurunda veya ses ve görüntü nakli yoluyla sorgulama imkânınız elinizden alındıysa ve bu beyan cezanızda belirleyici delil ise bu durum hukuka uygun değildir. Mahkûmiyet kararının tek başına veya büyük ölçüde sizin sorgulama fırsatı bulamadığınız bir tanığın ifadelerine dayandırılması, Anayasa ile güvence altına alınan adil yargılanma hakkı ihlaline yol açar.

Mahkemenin size haber vermeden ve savunmanızı almadan aleyhinize karar vermesi adil yargılanma hakkının temel güvencelerinden biri olan mahkeme hakkı ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, hakkında dava açılan veya şikayette bulunulan bir kişinin yargısal süreçten usulüne uygun bir şekilde haberdar edilmesi zorunludur.

İstinaf mahkemesinin uyuşmazlığın çözümünde davanın sonucunu değiştirebilecek kadar önemli bir sözleşme maddesini dikkate almadan davanızı reddetmesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak hakkınızı arayabilirsiniz. Yargılamayı yürüten mahkemeler, tarafların ileri sürdüğü temel iddiaları ve savunmaları kararlarında ayrıntılı olarak tartışmak ve bu konulara doyurucu yanıtlar vermek zorundadır.

Mahkemenin, telefon görüşme kayıtları gibi delillerin yanında sizin sorgulayamadığınız bir tanığın beyanını belirleyici delil olarak kullanarak mahkûmiyet kararı vermesi yargılamanın hakkaniyetini zedeleyen bir hukuki eksikliktir. Yargı kararlarına göre, iletişim kayıtlarıyla örgütsel bağlantı kurulup kurulmadığının tespiti için ayrıntılı analizler yapılması ve iddiaların hukuki bir kesinlik içinde kanıtlanması gerekir.

Ceza yargılamasında hakkınızdaki mahkûmiyet kararı belirleyici ölçüde sizin sorgulama imkânı bulamadığınız tanık beyanlarına dayanıyorsa ve size dengeleyici güvenceler sağlanmamışsa bu durum adil yargılanma hakkı ihlali sayılabilir. Hakkınızda yürütülen bir ceza yargılaması sürecinde, aleyhinize ifade veren tanıklara soru yöneltebilmeniz, onlarla yüzleşebilmeniz ve beyanlarının doğruluğunu sınama imkânına sahip olmanız mahkemenin adil bir şekilde yürütülebilmesi bakımından temel bir gerekliliktir.

İstinaf mahkemesinin, davanın sonucunu doğrudan etkileyebilecek nitelikteki esaslı iddialarınızı kararında hiç tartışmadan ve bunlara makul bir yanıt vermeden davanızı reddetmesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunma imkânınız vardır. Yargılama sürecinde mahkemeler, tarafların ileri sürdüğü her bir detaya yanıt vermek zorunda olmasalar da, uyuşmazlığın çözümünde kritik rol oynayan temel itirazları mutlaka değerlendirmek zorundadır.

Mahkemenin, aleyhinize ifade veren kişileri duruşmada dinlemeden ve size onlara soru sorma imkânı tanımadan sadece yazılı ifadelere dayanarak ceza vermesi hukuka uygun kabul edilmemektedir. Bir ceza yargılamasında hakkınızdaki iddiaların doğruluğunu sınayabilmeniz için aleyhinize olan tanıkları sorgulama veya sorgulatma hakkınız bulunmaktadır.