Soru & Cevap
Hakkımda verilen uyarma ve kınama gibi yargı yolu kapalı olan cezalar yüzünden ordudan ilişiğim kesildi. İptal davası açarsam mahkeme bu cezaların haksız yere verildiğini inceleyebilir mi?
Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğin kesilmesi sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davalarında, yargı yolu kapalı olan disiplin cezalarının hukuka uygunluğu mahkemelerce denetlenebilmektedir. Önceden uyarma, kınama ve hizmete kısmi süreli devam gibi cezalara karşı doğrudan dava açılamamaktaydı ve bu cezalar kesinleştiğinde sözleşme feshine dayanak oluşturabiliyordu. Ancak Anayasa Mahkemesinin verdiği iptal kararları sonucunda, bu durumun asker kişilere aşırı bir külfet yüklediği ve hak arama özgürlüğünü kısıtladığı tespit edilmiştir. Bu kararlar doğrultusunda yapılan yeni kanuni düzenlemelerle birlikte, mahkemelerin sözleşme feshi işlemini incelerken, bu işlemin temelini oluşturan ve daha önce yargı denetimi dışında bırakılan disiplin cezalarının her birinin sebep ve maksat yönünden hukuka uygun olup olmadığını değerlendirmesi gerekmektedir. Böylece, sırf bu cezaların kesinleşmiş olmasına dayanılarak yapılan fesih işlemleri yerine, cezaların gerçekten haklı bir nedene dayanıp dayanmadığı mahkeme tarafından esastan incelenerek bir sonuca varılmaktadır.