Usul Hukuku

Bilgisayarınıza el konulması durumunda, hukuki standartlar gereği orijinal delilin bozulmasını engellemek için cihazınızın doğrudan incelenmemesi ve öncelikle fiziksel olarak birebir kopyasının alınması esastır. Hukuk terminolojisinde imaj alma olarak bilinen bu işlem, delil bütünlüğünü korumak maksadıyla yazma koruma donanımları kullanılarak gerçekleştirilir.

Kamu kurum ve kuruluşlarına ait bilişim sistemlerindeki verilerin bozulması veya değiştirilmesi, kanun kapsamında cezanın yarı oranında artırılmasını gerektiren nitelikli hal olarak özel biçimde düzenlenmiştir. E-devlet gibi vatandaşların tüm resmi işlemlerini yürüttüğü ve kamu hizmetinin sunulduğu sistemlere yönelik saldırılar, sadece bireysel haklarınızı değil aynı zamanda geniş çaplı kamu düzenini ve toplumsal güveni de tehdit ettiğinden ceza siyaseti gereği daha ağır bir yaptırıma tabi tutulur.

İşlenen suçun etkisiyle psikolojisi bozulmuş mağdur çocukların, mahkeme salonunun ağır atmosferinden korunması amacıyla geliştirilmiş özel usuller bulunmaktadır. Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca, mağdur çocukların ifadeleri birden fazla kez alınarak örselenmelerini engellemek için, Adli Görüşme Odası veya Çocuk İzlem Merkezi gibi alanlarda uzmanlar eşliğinde tek seferde alınmalıdır.

Bilişim sistemine uzaktan sızılması yalnızca cihazın içindeki kayıtlı belgelerin kopyalanmasını değil, sisteme entegre donanımların kullanılarak ortamın ses ve görüntü kaydının alınmasını da teknik olarak mümkün kılmaktadır. Ancak, bir cihaza gizlice girerek mikrofonunu veya kamerasını aktif hâle getirmek, salt bir uzaktan arama işlemini aşarak doğrudan teknik araçlarla izleme veya uzaktan gözetim faaliyeti boyutuna ulaşır.

Geçmişte yazmış olduğunuz ve bilişim suçlarının işlenmesine elverişli olan bir kodu bilgisayarınızda tutmaya devam etmeniz, güncel bir hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir durumdur. Her ne kadar bu kodu kullanarak birine doğrudan zarar vermemiş olsanız da, bilişim suçlarının işlenmesi için oluşturulmuş bir yazılımı veya şifreyi kendi egemenlik alanınızda tutmanız bulundurma fiili olarak kabul edilir.

Acil durumlarda verilen sözlü talimatların sonradan yazılı hale getirilmemesi, hukuki ihtilaflarda ciddi bir ispat problemi doğurarak sorumluluğunuzu gündeme getirebilecek bir husustur. Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında adli olaylarda savcının sözlü emrinin en kısa sürede yazılı hale getirilmesi yasal bir gerekliliktir.

Başka bir şehirdeki mahkemeye yazılı talimat (istinabe) gönderilerek ifade alınması, asıl davanıza bakan hâkimin sizi bizzat görememesi nedeniyle kendinizi ifade etme gücünüzü zayıflatabilecek geleneksel bir usul işlemidir. Hâlbuki doğrudan görüntülü sistemle bağlandığınızda, uyuşmazlığı asıl çözecek olan hâkim sizi canlı olarak dinler, jest ve mimiklerinizi görür, anlık olarak çapraz sorular yöneltebilir.

Davaya ilişkin bildiklerinizi aktarmanız için usulüne uygun şekilde çağrıldığınız halde mazeretsiz olarak mahkemeye gitmemeniz durumunda polis zoruyla mahkemeye götürülmeniz söz konusu olabilmektedir. Ceza Muhakemesi Kanunu yargılamanın sağlıklı yürümesi ve maddi gerçeğin ortaya çıkması için ifade vermesi gereken kişilerin duruşmaya katılımını son derece önemser.

Sizin olayınızda olduğu gibi, soruşturma konusu olan ana suçla (örneğin sizin hakkınızdaki spesifik dolandırıcılık iddiasıyla) hiçbir hukuki ve fiili bağlantısı olmayan ancak yapılan yasal aramalar sırasında tesadüf eseri tamamen farklı yeni bir suçun işlendiğini gösteren bulgulara rastlanması durumu, modern ceza muhakemesi hukukumuzda bütünüyle tesadüfen elde edilen deliller kavramı ile teknik anlamda ifade edilmekte ve açıklanmaktadır. Emniyet ve yargı birimlerince alınan hakkınızdaki asıl adli arama kararı sadece ilgili dolandırıcılık veya evrakta sahtecilik suçunun aydınlatılması maksadına yönelik çıkarılmış olsa bile, bu donanımların derinlemesine incelenmesi sırasında cihazda saklanan yasa dışı korsan lisanssız programlar, telif hakkı korunan dokümanlar, çocuk istismarı görüntüleri veya sisteme gömülü bambaşka suç unsurları tespit edilirse kolluk kuvvetleri bu yasadışı hali veya durumu kendi inisiyatifiyle yasal olarak kesinlikle görmezden gelemez.

Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca, elektronik ortamda güvenli elektronik imza ile imzalanmış bir belge ile elle atılan ıslak imzalı belge arasında bir çelişki bulunması durumunda, UYAP sisteminde kayıtlı olan elektronik imzalı belge hukuken geçerli kabul edilmektedir. Yargılama süreçlerinde maddi gerçeğe ulaşmak için elektronik ortamdaki asıl kayıtlar daima esas alınır ve bilişim sistemleri üzerinden güvenli şekilde oluşturulan belgelerin ispat gücü kanunla korunur.