Tazminat

Mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğinin tespit edilmesi durumunda, bu ihlalin sonuçlarının tamamen ortadan kaldırılabilmesi için hem yeniden yargılama yapılmasına karar verilir hem de tarafınıza belirli bir miktar manevi tazminat ödenir. Anayasa Mahkemesi, tazminat bedellerinin enflasyon karşısında değer kaybetmesi sebebiyle ortaya çıkan mağduriyetin giderilmesi için dosyayı ilgili mahkemeye göndererek yeniden yargılama yapılmasını hukuki bir zorunluluk olarak görmektedir.

Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devletin taşınmazınıza resmi bir işlem yapmaksızın fiilen el koyması yani kamulaştırmasız el atma eylemi mülkiyet hakkınızın doğrudan ihlali anlamına gelmektedir. İlgili kanunlarda belirtilen usullere uyulmadan gerçekleştirilen bu tür idari müdahaleler temel anayasal güvencelerden olan kanunilik ilkesi kurallarına açıkça aykırıdır.

Yakınınızın vefatı üzerinden uzun bir zaman geçmiş olması ve taziye görüşmesi yapmanın artık fiilen bir fayda sağlamayacak olması nedeniyle bu tür durumlarda davanın sil baştan görülmesi için yeniden yargılama yoluna gidilmez, bunun yerine tarafınıza tazminat ödenir. Anayasa Mahkemesi temel hak ve hürriyetlerin ihlal edildiğini tespit ettiğinde, asıl amaç ihlalin tüm sonuçlarını ortadan kaldırarak durumu ihlalden önceki hâline getirmektir.

Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkınızla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiğini tespit ettiğinde, bu ihlalin ve yarattığı olumsuz sonuçların tamamen ortadan kaldırılabilmesi için en uygun yöntemin yeniden yargılama yapılması olduğuna hükmetmektedir. Sizin durumunuzda ihlal, idari idari başvurunuzun süresinde görülmeyerek usulden reddedilmesi gibi yargısal bir hatadan kaynaklandığı için, dosyanın ilgili mahkemeye gönderilip hatalı kararın düzeltilmesi sağlanır.

Haksız yere uygulanan koruma tedbirleri nedeniyle maddi tazminat alabilmeniz için, uğradığınız zararın söz konusu haksız tutulma işlemiyle doğrudan bağlantılı olması ve bu illiyet bağının açıkça kanıtlanması gerekmektedir. Maddi zarar, kişinin mevcut mal varlığı ile eğer o tutuklama veya gözaltı işlemi hiç yaşanmasaydı mal varlığının bulunacağı durum arasındaki farkı ifade etmektedir.

Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği tespit edildiğinde, bu ihlalin sonuçlarının tamamen ortadan kaldırılması için öncelikli olarak davanızın yeniden görülmesine karar verilmektedir. Yüksek mahkeme, idari veya yargısal süreçlerdeki hatalı yorumlar nedeniyle temel haklarınızın zedelendiğini belirlediğinde, hukuki yarar ilkesi gereğince dosyanızı ilgili derece mahkemesine geri gönderir.

Anayasa Mahkemesi, kamulaştırmasız el atma nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiğini tespit ettiğinde, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için genellikle yeniden yargılama yapmak yerine doğrudan tazminat ödenmesine karar vermektedir. Karara konu olan güncel bir olayda, başvurucu ihlalin tespitiyle birlikte hem yeniden yargılama yapılmasını hem de maddi ve manevi tazminat ödenmesini talep etmiştir.

Uzun süren tedbir uygulamaları nedeniyle uğranılan hak ihlallerinde, kişilerin uğradıklarını iddia ettikleri maddi zararlara ilişkin olarak mahkemeye yeterli bilgi ve belge sunmaları şartıyla maddi tazminat taleplerinin karşılanması mümkündür. Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkına yapılan müdahaleyi ölçüsüz kılan tedbirin uzun sürmesine bağlı olarak doğan mağduriyetlerde eski hâle getirme kuralı çerçevesinde öncelikle manevi zararların karşılığı olarak belirli bir miktar manevi tazminat ödenmesine karar vermektedir.

Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğine karar verdiğinde size doğrudan maddi veya manevi bir ödeme yapmak yerine genellikle ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasına hükmetmektedir. Yüksek mahkeme, kamulaştırmasız el atma tazminatınızın değer kaybına uğratılması nedeniyle tespit edilen hak ihlalinin giderilmesi için en uygun yolun yargılamanın ilgili yerel mahkeme tarafından yeniden yapılması olduğunu kabul etmektedir.

Enflasyon farkından dolayı mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği tespit edildiğinde, yüksek mahkeme doğrudan size nakdi bir maddi veya manevi tazminat ödenmesine karar vermek yerine kural olarak davanın yeniden görülmesine hükmetmektedir. Bu tür uyuşmazlıklarda temel amaç, tespit edilen anayasal hak ihlalinin ve bu ihlalin yol açtığı olumsuz sonuçların hukuk sisteminden tamamen silinmesini sağlamaktır.