Mülkiyet Hakkı

Devletin özel mülkünüze hukuki bir sürece dayanmadan müdahale etmesi durumunda mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, idarenin bir taşınmaza kamulaştırma işlemleri yapmadan doğrudan müdahale etmesi kamulaştırmasız el atma olarak nitelendirilmektedir.

Kamulaştırma bedelinizin yıllar sonra ödenmesi ve enflasyon karşısında değer kaybetmesi durumunda, oluşan bu ekonomik kaybın telafi edilmesi anayasal bir zorunluluktur. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devlet tarafından el konulan taşınmazınız için belirlenen bedelin uzun yıllar süren yargılama sonrasında sadece yasal faiz eklenerek ödenmesi, paranın alım gücünde ciddi bir erimeye yol açıyorsa bu durum size şahsi ve olağan dışı bir külfet yüklemiş sayılır.

Dava süreciniz devam ederken yürürlüğe giren yeni bir kanuni düzenleme nedeniyle alacağınızı tahsil etme imkânınızın elinizden alınması, anayasal güvence altındaki haklarınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi, alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen sonradan yapılan yasal bir değişiklik yüzünden bireylerin hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmasını hak ihlali olarak kabul etmektedir.

Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından banka hesabınıza konulan blokenin makul süreyi aşarak devam etmesi, Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkı ihlali niteliğindedir. Anayasa Mahkemesi emsal kararlarında, banka hesabına konulan ve yıllarca süren tedbirlerin kişilere şahsi olarak aşırı bir külfet yüklediğini kabul etmektedir.

İradeniz dışında şirket ortağı sayılarak alacağınızı tahsil etmenizin kanunla engellenmesi, mülkiyet hakkınızın korunması bakımından anayasal güvencelere aykırılık teşkil etmektedir. İlgili yasal düzenleme, tasarruf sahipleri ile şirketler arasındaki sözleşmenin mahiyetini doğrudan belirleyerek taraflar arasındaki ilişkiyi mecburi bir ortaklık ilişkisi olarak tanımlamış ve kişilerin alacağın temerrüdü hükümleri çerçevesinde dava açma yetkilerini ellerinden almıştır.

Evet, taşınmazınıza idare tarafından yasal bir işlem yapılmaksızın el konulması anayasal haklarınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, idarenin özel mülkiyete konu bir taşınmaza kamulaştırma kanununda belirtilen usullere uymadan fiilen el atması, anayasal güvence altında olan mülkiyet hakkı kapsamındaki kanunilik ilkesine açıkça aykırılık teşkil etmektedir.

Arazinize ulaşamamanızdan kaynaklanan zararların tazmini için idareye yaptığınız başvurunun aşırı şekilci bir yorumla süresinde görülmemesi anayasal haklarınızın ihlali anlamına gelebilir. Anayasa Mahkemesi, mülke ulaşılamaması nedeniyle oluşan zararların tazmini talebiyle yapılan başvurularda, zarar konusu olayın her yıl kesintiye uğrayarak tekrarlandığını kabul eden ve Tazminat Komisyonu başvuru süresini buna göre hesaplayan idari yorumları aşırı şekilci bulmaktadır.

Devletin veya idarenin özel mülkiyete konu bir taşınmaza resmi bir işlem yapmaksızın fiilen el koyması, mülkiyet hakkının açık bir ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kişilerin arazilerine idare tarafından kamulaştırmasız el atma yapılması anayasal güvencelere ve yasal usullere aykırı bir müdahaledir.

Mahkemeler tarafından hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybına uğratılması, mülkiyet hakkının ihlali olarak değerlendirilen bir durumdur. İdare tarafından arazinize el atılması neticesinde belirlenen tazminat bedellerinin geç ödenmesi veya enflasyon karşısında aşırı derecede değer kaybetmesine neden olunması, kişilere şahsi olarak olağan dışı ve ağır bir külfet yüklemektedir.

İdare tarafından ödenen kamulaştırma bedellerinin veya tazminatların geçen zaman içindeki enflasyon karşısında önemli ölçüde erimesi ve değer kaybına uğratılarak ödenmesi mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Yüksek mahkeme içtihatlarına göre, hak edilen bedellerin enflasyon oranlarına yenik düşürülmesi, taşınmaz sahiplerine şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.