Manevi Tazminat

Mahkemelerin haksız tutulma nedeniyle hükmettiği tazminat miktarının, yaşadığınız mağduriyetle orantılı olmayan önemsiz bir tutar olması anayasal güvencelere aykırılık teşkil edebilir. Derece mahkemelerinin tazminat miktarını belirlerken takdir yetkisi bulunsa da bu miktar Anayasa Mahkemesinin benzer ihlaller için verdiği standart tazminat tutarlarına göre kayda değer ölçüde düşük olmamalıdır.

Bireysel başvurunuzda haklı bulunmanız ve anayasal haklarınızın ihlal edildiğine karar verilmesi hâlinde, yargılama sürecinde yaptığınız harç ve vekâlet ücretinden oluşan yargılama giderleri tarafınıza müştereken ödenmektedir. Ancak, Anayasa Mahkemesi bu tür ihlal kararlarında, ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için ilgili derece mahkemesinde yeniden yargılama yapılmasını yeterli bir giderim yöntemi olarak kabul etmektedir.

Evet, vefat eden yakınınızın başlatmış olduğu bu hak arama sürecini mirasçıları olarak sizler devam ettirebilirsiniz. Temel hak ihlallerine yönelik yapılan bireysel başvurularda, başvuru süreci devam ederken başvurucunun hayatını kaybetmesi durumunda, ölen kişinin yasal mirasçılarının davayı sürdürme hakkı bulunmaktadır.

Mahkeme mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğini tespit ettiğinde doğrudan bir tazminat ödenmesine hükmetmek yerine ihlalin sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapılmasına karar vermektedir. İhlalin tespit edilmesi durumunda, dosyanız kararı veren ilgili mahkemeye gönderilir ve bu mahkemenin yeniden yargılama işlemlerini başlatıp hak ihlalinin nedenlerini gidererek yeni bir karar vermesi beklenir.

Haksız ve ölçüsüz bir şekilde uygulanan yurt dışına çıkış yasağı nedeniyle ailenizden uzak kalarak yaşadığınız ruhsal yıpranma ve mağduriyetler için manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Yargı sürecinde hakkınızdaki adli kontrol kararının sonradan kaldırılmış olması veya beraat kararınızın kesinleşmesi, o döneme kadar yaşadığınız hak ihlalinin sonuçlarını kendiliğinden ortadan kaldırmamaktadır.

Hakkınızda verilen beraat kararına rağmen yurt dışına çıkış yasağı şeklindeki adli kontrol tedbirinin devam ettirilmesi, ailenizin yurt dışında yaşadığı ve kişisel bağlarınızın orada bulunduğu durumlarda anayasal haklarınızı ihlal edebilir. Mahkemelerin, beraat kararı verilmiş bir kişi hakkında bu tedbiri sürdürürken sizin yurt dışındaki ailevi, kişisel ve mesleki bağlarınızı dikkate alarak elde edilmek istenen kamu yararı ile kişisel menfaatleriniz arasında adil bir denge kurması zorunludur.

Anayasa Mahkemesi sizi haklı bulduğunda doğrudan bir maddi veya manevi tazminat ödemesi yapmak yerine genellikle davanızın yeniden görülmesi yönünde karar vermektedir. Yüksek Mahkeme, uğradığınız değer kaybı nedeniyle mülkiyet hakkı ihlali tespit ettiğinde, bu ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için en uygun yöntemin yerel mahkemede yeniden yargılama yapılması olduğuna hükmetmektedir.

Terör olaylarından doğan zararların karşılanması amacıyla ilgili kanun kapsamında idare ile bir sulhname imzalayarak maddi tazminat almış olmanız, idarenin ağır ihmali veya hizmet kusurunun sonradan ortaya çıkması hâlinde manevi tazminat talep etmenizin önünde mutlak bir engel teşkil etmemektedir. Olayın meydana gelmesinde emniyet birimlerinin veya mülki idare amirlerinin ihmali olduğu hazırlanan müfettiş raporları veya açılan ceza davaları ile olaydan çok sonra anlaşıldığında, imzaladığınız sulhnamenin iptali ve manevi zararlarınızın ödenmesi talebiyle tam yargı davası açabilirsiniz.

Cezaevinde tutuklu veya hükümlü olarak bulunmanız, düşünce ve ifade özgürlüğünüzü tamamen ortadan kaldırmaz ancak bu hak kurum güvenliği gibi haklı nedenlerle belirli ölçülerde sınırlandırılabilir. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, mahpuslar da diğer tüm bireyler gibi temel hak ve hürriyetlere sahiptir.

Haksız ve yetersiz gerekçelerle ev hapsi tedbirine maruz bırakıldığınız durumlarda, yaşadığınız bu haksızlığın ve psikolojik yıpranmanın giderilmesi için devletten manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Konutu terk etmeme şeklindeki tedbir, kişinin özgürlüğünü ciddi şekilde kısıtlayan ve haksız yere uygulandığında kişide telafisi zor manevi çöküntülere yol açabilen bir yaptırımdır.