İnsan Hakları

Devletin arazinize el atması sonrasında size ödenmesine karar verilen tazminat bedelinin enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybetmesi durumunda mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, hükmedilen tazminat tutarlarının değer kaybına uğratılarak ödenmesi, kişilerin üzerinde aşırı ve olağan dışı bir yük oluşturmaktadır.

Kamulaştırmasız el atma nedeniyle tarafınıza ödenmesine hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybına uğraması durumunda mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği gerekçesiyle bireysel başvuruda bulunabilmeniz hukuken mümkündür. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devletin fiili müdahalesi sonucu idarece ödenmesi gereken tazminat bedellerinin enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılarak ödenmesi, kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.

İşyerinizin hukuka aykırı bir idari işlem nedeniyle kapalı kaldığı dönemde uğradığınız ekonomik zararların telafi edilmesi için idareye karşı tazminat davası açabilirsiniz. Devletin, hatalı işlemleri sonucunda kişilerin uğradığı zararları giderme yükümlülüğü bulunmaktadır.

İhale yoluyla gerçekleştirilen satış işlemlerinde mahkemelerin iddia ve itirazlarınızı özenli bir şekilde incelemiş olması halinde mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği kabul edilmemektedir. Sizin durumunuzda olduğu gibi hisseli bir taşınmazın ortaklığın giderilmesi davası sonucunda satılması üzerine ihalenin feshi talebiyle açılan davada, mahkemeler sunulan delilleri değerlendirerek hukuk kuralları çerçevesinde makul bir karar vermişse bu durum mülkiyet hakkına yönelik ölçüsüz bir müdahale sayılmaz.

Deprem sonrasında hak sahibi olmanıza rağmen kalıcı konutunuzun teslim edilmemesi, hukuken mülkiyet hakkı ihlali olarak değerlendirilebilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devletin afetzedelere yönelik yasal düzenlemeler kapsamında konut edindirme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Mallarınız üzerindeki kısıtlamanın makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, anayasal güvence altındaki mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelebilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbirin ölçülü olabilmesi için kapsamı ve süresi itibarıyla orantılı olarak uygulanması gerekmektedir.

Bir mahkemenin koyduğu tedbirin makul olmayan bir süre devam etmesi mülkiyet hakkının ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbirin uygulanmasının ölçülü olabilmesi için kapsamı ve süresi itibarıyla orantılı olarak uygulanması zorunludur.

Mülkünüze ulaşamamanız gibi süregelen müdahalelerde, tazminat başvurusu için öngörülen süreler ancak bu müdahalenin tamamen sona erdiği veya kesildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Zarar doğuran olayın devam ettiği durumlarda somut bir başlangıç tarihi belirlenemeyeceği için başvuru süresinin katı bir şekilde yorumlanması hukuken hatalı kabul edilmektedir.

Tazminat başvurunuzun süregelen bir engel durumu olmasına rağmen zaman aşımı veya süre aşımı gibi gerekçelerle reddedilmesi durumunda, bu ihlalin giderilmesi için yeniden yargılama yoluna başvurabilirsiniz. Sürekli devam eden ihlallerde zararın her yıl kesintiye uğrayarak yeniden tekrarlandığını varsaymak ve başvuru süresini buna göre daraltmak, mülkiyet hakkı bağlamında anayasal güvencelere aykırılık teşkil etmektedir.

Arazinize veya mülkünüze girişinizin sürekli olarak engellendiği durumlarda zararın tazmini için yapılacak başvurularda süre, bu engellemenin tamamen sona erdiği tarihten itibaren hesaplanmaya başlar. Yargı mercilerinin, süregelen müdahalelerde zararın başladığı ilk tarihi esas alarak başvuru süresinin geçtiğine karar vermesi hukuka aykırı bulunmuştur.