Anasayfa/ Konular/ İnsan Hakları/ SORU & CEVAP

İnsan Hakları

Evrensel hukuk normlarının ve anayasal düzenin çekirdeğini oluşturan insan hakları, bireyin devlet ve toplum karşısındaki en güçlü güvencesidir. Adil yargılanma, ifade özgürlüğü ve mülkiyet hakkı gibi temel değerlere yönelik ihlaller, hem ulusal (AYM) hem de uluslararası (AİHM) yargı mercilerinde katı yaptırımlara tabidir. Hukuk devletinin tesisi ve onurlu bir yaşam standardının sürdürülebilmesi için bu hakların etkin ve tavizsiz bir şekilde savunulması şarttır.
Soru & Cevap Güncelleme: 11.07.2025

Hakkımda açılan bir soruşturma nedeniyle haksız yere tutuklandım ve sonrasında beraat ettim. Haksız tutukluluğum için anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Haksız yere tutuklandıktan sonra hakkınızda beraat kararı verilmişse doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce kanunda öngörülen tazminat davası yolunu tüketmeniz gerekmektedir. İlgili kanun kapsamında, kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen kişilere tazminat talebinde bulunabilme imkânı tanınmaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 05.02.2025

Kamulaştırma davam yıllarca sürdü ve bir türlü sonuçlanmadı. Davanın bu kadar uzaması nedeniyle makul sürede yargılanma hakkımın ihlal edildiğini belirterek doğrudan anayasa mahkemesine gidebilir miyim?

add

Makul sürede yargılanma hakkınızın ihlal edildiği iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce kanunda öngörülen idari başvuru yollarını tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesinin güncel içtihatları ve ilgili kanuni düzenlemeler uyarınca, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarına ilişkin başvurular için öncelikle Tazminat Komisyonu isimli idari mercie müracaat edilmesi zorunluluğu getirilmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 29.01.2026

Arazime el atıldığı için anayasa mahkemesine başvurmak istiyorum ama dava harçlarını ve masraflarını karşılayacak maddi gücüm yok, ne yapabilirim?

add

Bireysel başvuru harç ve masraflarını karşılayacak maddi gücünüz bulunmuyorsa, mahkemeden adli yardım talebinde bulunarak bu masraflardan muaf tutulmayı isteyebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, geçimini önemli ölçüde güçleştirmeden yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olan kişilerin adli yardım taleplerini, iddialarının açıkça dayanaktan yoksun olmaması şartıyla kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 18.03.2026

Açtığım kamulaştırma davası yıllardır sürüyor ve bir türlü bitmiyor. Davanın bu kadar uzun sürmesi nedeniyle anayasa mahkemesine başvursam hemen tazminat alabilir miyim?

add

Davanızın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesinden tazminat alabilmeniz mümkün olmayıp öncelikle ilgili komisyona başvurmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarına ilişkin başvurularda Tazminat Komisyonu yolunun tüketilmesi gerektiğine hükmetmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 23.02.2026

Tapulu arsama el atılmasıyla ilgili açtığım dava yıllardır bitmedi, uzun süren yargılama nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Yargılamanızın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmadan önce ilgili kanunlarla kurulan idari başvuru yollarını tüketmeniz gerekmektedir. Yüksek mahkeme, makul sürede yargılanma hakkı ile ilgili şikayetlerde öncelikle Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan Tazminat Komisyonu mekanizmasının işletilmesini zorunlu tutmaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 21.08.2025

Kamulaştırmasız el atma davası devam ederken babam vefat etti. Babamın sağlığında vekalet verdiği avukat, onun adına anayasa mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilir mi?

add

Hayır, vefat etmiş bir kişi adına sağlığında yetkilendirdiği avukatı tarafından doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılamamaktadır. Kişinin başvuru tarihinden önce vefat etmesi durumunda, ölümle birlikte avukat ile müvekkil arasındaki vekalet ilişkisi hukuken kendiliğinden sona ermektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 23.06.2025

Açtığım alacak davası yıllardır sürüyor ve mahkeme bir türlü bitmek bilmiyor, davanın çok uzun sürmesi nedeniyle tazminat alabilir miyim?

add

Davanızın çok uzun sürmesi ve makul sürede sonuçlandırılamaması nedeniyle hak ihlali yaşadığınızı düşünüyorsanız öncelikle bu konuda kurulmuş olan özel komisyona başvurmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesinin güncel kararlarına göre, yargılamaların makul sürede bitirilmediği iddialarına ilişkin şikâyetlerde doğrudan bireysel başvuru yapmak yerine öncelikle Tazminat Komisyonu yolunun tüketilmesi yasal bir zorunluluktur.

Soru & Cevap Güncelleme: 07.01.2026

Mahkemenin arazimle ilgili verdiği kesin kararı aylar önce öğrendim ama anayasa mahkemesine başvuruyu yeni yapabildim. Başvurum yasal süreyi geçirdiğim gerekçesiyle reddedilir mi?

add

Kesinleşen mahkeme kararını öğrenmenizin üzerinden kanunda belirtilen sürenin geçmesi durumunda yapacağınız bireysel başvuru, süre aşımı nedeniyle kabul edilemez bulunarak reddedilecektir. İlgili yasal düzenlemelere göre, bireysel başvurunun başvuru yollarının tüketildiği veya başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren mutlaka otuz gün içinde yapılması gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.05.2025

Devam eden davam sebebiyle avukatlık stajım iptal edilirse, özel hayatıma müdahale edildiği gerekçesiyle hakkımı nasıl arayabilirim?

add

Staj başvurunuzun devam eden bir ceza davası bahane edilerek idari yargı kararıyla iptal edilmesi durumunda, mesleki kariyerinizin ve sosyal çevrenizle ilişkilerinizin zedelenmesi sebebiyle öncelikle olağan kanun yollarını tüketip ardından bireysel başvuru yoluna gidebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, avukatlık stajı listesine yazılma taleplerinin reddedilmesi yoluyla serbest avukatlık yapılmasının engellenmesini doğrudan kişinin mesleki hayatına yönelik bir tedbir olarak görmekte ve bu durumu Anayasa'nın güvence altına aldığı özel hayata saygı hakkı kapsamında incelemektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 26.08.2025

Bireysel başvuru harç ve masraflarını ödeyecek maddi durumum yok, anayasa mahkemesine başvururken bu masrafları ödememek için ne yapabilirim?

add

Bireysel başvuru için gereken harç ve masrafları karşılama imkânınız bulunmuyorsa, başvurunuz esnasında maddi durumunuzun yetersiz olduğunu belirterek adli yardım talebinde bulunabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, geçimini önemli ölçüde güçleştirmeden bu yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan kişilerin taleplerini incelemektedir.