İnsan Hakları

Mahkemelerin, yargılama sırasında davanın sonucunu etkileyebilecek nitelikteki açık ve somut iddialarınıza makul bir gerekçeyle yanıt vermesi zorunludur. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kişilerin hakkaniyete uygun bir şekilde yargılanmalarını sağlamak amacıyla bütün mahkemelerin her türlü kararlarını mutlaka davanın temel maddi ve hukuki sorunlarına temas edecek şekilde detaylı yazmaları gerekmektedir.

Dava açtığınız tarihte tazminat miktarını sonradan artırma imkânı veren hukuki yollar bulunmuyorsa ve bu nedenle mecburen yüksek bir bedel talep ettiyseniz, reddedilen kısım üzerinden idare lehine yüksek vekalet ücretine hükmedilmesi mahkemeye erişim hakkınızı zedeleyebilir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, maddi tazminat alacağının miktarı ancak bilirkişi incelemesi sonucunda belirlenebildiğinden, hak kazanılan tutarın dava açılmadan önce tam olarak öngörülmesi mümkün değildir.

İdare mahkemesinin sizi memuriyetten çıkarma işlemini hukuka uygun bulabilmesi için ceza dosyasındaki iddiaları ve delilleri kendi yönünden bağımsız ve somut bir şekilde değerlendirmesi şarttır. Kural olarak, hakkınızda kesinleşmiş bir ceza hükmü bulunmasa dahi, memuriyet disiplin mevzuatı çerçevesinde hakkınızda idari işlem veya yaptırım uygulanması kendi başına masumiyetinizi ihlal ettiği anlamına gelmez.

Mahkemenin sadece gizli tanık beyanına dayanarak ve lehinize olan delil toplama taleplerinizi göz ardı ederek ceza vermesi adil yargılanma hakkının ihlali sonucunu doğurabilir. Yargılama sürecinde tanığın kimliğini gizlemek için makul gerekçeler bulunsa dahi, hükmün büyük ölçüde veya yalnızca gizli tanık ifadesine dayanması durumunda yargılamanın detaylı incelemelere tabi tutulması gerekmektedir.

Yargılama aşamasında suçsuzluğunuzu kanıtlamaya yönelik olarak sunduğunuz teknik inceleme ve telefon kayıtlarının getirtilmesi gibi esaslı taleplerinizin mahkemece dikkate alınmaması, adaletsiz bir yargılama yapıldığına işaret edebilir. Kural olarak delilleri değerlendirme ve gösterilen delilin davayla ilgili olup olmadığına karar verme yetkisi yargılamayı yürüten mahkemeye aittir.

İhracat hesabının kapatılması için tarafınıza mevzuata uygun şekilde ihtarname tebliğ edilmeden ve ek süre verilmeden doğrudan idari para cezası uygulanması hukuki tartışmalara yol açan ve itiraz konusu yapılabilecek bir eksikliktir. İlgili mevzuat gereğince, süresi içinde kapatılmayan ihracat hesapları aracı bankalarca vergi dairesine ihbar edildikten sonra, ilgili vergi dairesinin hesapların kapatılmasını temin etmek amacıyla ihracatçıya doksan gün süreli ihtarname göndermesi yasal bir adımdır.

Askerlik hizmetiniz sırasında bulaşıcı bir hastalığa yakalanmanız nedeniyle yaptığınız vazife malullüğü aylığı başvurusunun reddi üzerine açtığınız davada mahkemeler, davanın sonucunu etkileyebilecek nitelikteki esaslı iddialarınızı özenle incelemek ve kararlarını yeterli bir gerekçeye dayandırmak zorundadır. Özellikle askere alınmadan önce yapılan tıbbi muayene sonucunda sağlam olarak birliğinize katıldığınızı ve hastalığınızın askerlik görevi sırasında toplu yaşam koşulları veya tıbbi müdahaleler nedeniyle oluştuğunu ileri sürüyorsanız, yargı makamları bu durumun kanıtlanmasına yönelik iddialarınızı makul bir biçimde tartışmalıdır.

İstinaf incelemesini yapan mahkemenin, sunduğunuz ve uyuşmazlığın sonucuna doğrudan etki edebilecek nitelikteki emsal bir kararı hiç tartışmadan davanızı reddetmesi hukuka uygun kabul edilemez. Bir yargılama sürecinde tarafların ileri sürdüğü iddia ve itirazların, özellikle de davanın kaderini değiştirebilecek ağırlıktaki argümanların mahkeme tarafından titizlikle incelenmesi ve kararda bunlara makul yanıtlar verilmesi şarttır.

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmadığı iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmadan önce ilgili Tazminat Komisyonuna başvuru yolunun tüketilmesi zorunludur. Uzun süren yargılamalar nedeniyle hak kaybına uğradığını düşünen kişilerin, adil yargılanma hakkı kapsamında güvence altına alınan makul sürede yargılanma hakkı çerçevesinde mağduriyetlerinin giderilmesini talep etme hakları elbette bulunmaktadır.

Kanun yolu incelemesi yapan istinaf mahkemelerinin, uyuşmazlığın esası yönünden önem taşıyan meselelere ilişkin olarak mutlaka tatmin edici ve yeterli bir gerekçe ortaya koyması yasal bir zorunluluktur. İlk derece mahkemesi tarafından karşılanmayan veya istinaf aşamasında davanın gidişatını değiştirebilecek nitelikte ileri sürdüğünüz esaslı iddia ve itirazların mahkemece değerlendirilmemesi adil yargılanma hakkı ihlaline yol açar.