Hukuka Aykırı Delil

İşverenin, işçilere tahsis ettiği bilgisayarlar üzerinden yapılan internet kullanımlarını ve kurumsal e-posta yazışmalarını denetleme yetkisi bulunmakla birlikte, bu denetimin yapılabilmesi için işçilerin önceden açık, şeffaf ve anlaşılır bir şekilde bilgilendirilmiş olması şarttır. İşçilere herhangi bir aydınlatma yapılmadan, gizli bir şekilde web geçmişinin takip edilmesi veya yazışmaların içeriklerinin okunması, işçinin haberleşme özgürlüğüne ve kişisel verilerin korunması hakkına yönelik orantısız bir müdahaledir.

İşvereniniz, iş için size tahsis edilen kurumsal e-posta hesaplarını veya bilgisayarları denetleme yetkisine sahip olsa da, bu durum sizin her türlü kişisel yazışmanızın habersizce okunabileceği anlamına gelmez. Çalışanların bu tür bir denetime tabi tutulmadan önce, iletişimin izlenebileceği ve kişisel kullanımın yasak olduğu konusunda açıkça bilgilendirilmesi şarttır.

İşverenin sizden habersiz yerleştirdiği gizli kamera kayıtları, kural olarak işten çıkarma sürecinde tek başına veya doğrudan geçerli bir delil olarak kullanılamayabilir. İşçinin haberi ve onayı olmaksızın izlenmesi suretiyle elde edilen güvenlik kamerası, bilgisayar veya e-posta kayıtları, hukuka aykırı delil niteliği taşıyabileceğinden uyuşmazlıklarda mahkemeler tarafından ispat aracı olarak dikkate alınmama ihtimali yüksektir.

Şiddet uygulanarak veya insan onuruyla bağdaşmayacak ölçüde darp edilerek elde edilen biyolojik örneklerin ve test sonuçlarının mahkemede aleyhinize delil olarak kullanılması hukuken yasaktır. Her ne kadar mahkeme kararı bulunduğunda örnek almak için kolluk kuvvetlerinin belli bir ölçüde zor kullanma yetkisi bulunsa da, bu gücün sınırlarının aşılması ve işlemin bir kötü muamele veya işkence boyutuna ulaşması tüm süreci hukuka aykırı hale getirir.

Görevinizin sağladığı ayrıcalığı kullanarak eşinizin evlilik öncesine ait hastane kayıtlarını veya sağlık bilgilerini sistem üzerinden şahsen elde edip mahkemeye sunmanız, hukuken ciddi sakıncalar barındıran bir eylemdir. Kişilerin sağlık geçmişine ilişkin veriler, kanun kapsamında özel nitelikli kişisel veri olarak kabul edilir ve bu bilgilerin kişinin rızası dışında işlenmesi yasaktır.

Arabuluculuk görüşmeleri devam ederken arabulucunun sizin önceden bilginiz ve onayınız olmaksızın fotoğrafınızı çekmesi, ses veya ortam görüntüsü kaydı alması kesinlikle yasaklanmış ve mahremiyete aykırı bir eylemdir. Uyuşmazlıkların çözüm sürecinde tarafların kendilerini tamamen rahat, baskısız ve güvende hissetmeleri esas olduğundan, gizlilik prensibinin doğal bir sonucu olarak herhangi bir elektronik cihazla kayıt yapılması veri ihlali anlamına gelir.

Vergi idaresi görevlilerinin işyerinize gelip olağan bir denetim sırasında aniden defter ve belgelerinize el koyması yasal bir hak ihlali olarak değerlendirilebilecek bir eylemdir. İlgili mevzuat uyarınca, vergi kaçırıldığına dair emarelerin bulunduğu durumlarda dahi, özel yaşamın gizliliği hakkınızın korunması amacıyla sulh ceza hâkiminden arama ve el koyma kararı alınması gerekmektedir.

Kişisel verilerin bir hakkın tesisi, kullanılması veya savunulması amacıyla rıza olmaksızın işlenebilmesi yasal olarak tanınmış bir istisna olmakla birlikte, yargı süreçlerinde kullanılacak bu verilerin mutlaka hukuka uygun yöntemlerle elde edilmiş olması en temel ve vazgeçilmez bir kuraldır. İşverenin, çalışanına ait son derece gizli nitelikteki iletişim içeriklerini ve özel yazışmalarını geçerli bir rıza veya açık bir yasal yetki olmadan gizlice ele geçirmesi, Anayasal bir hak olan özel hayatın gizliliğini derinden zedeleyen ve dürüstlük kuralına aykırılık teşkil eden son derece kusurlu bir eylemdir.

Denetim ve soruşturma yürüten otoritelerin yerinde inceleme yetkileri oldukça geniş olsa da, şirketiniz ile serbest meslek icra eden avukatınız arasındaki yazışmaların incelenmesi özel hayata saygı hakkı ve savunma hakkının ciddi bir ihlali potansiyeli taşır. Kurum personeli her türlü fiziksel veya elektronik veriyi kopyalama hakkına sahip gibi görünse de, avukatınızla olan mesleki ve hukuki danışmanlık yazışmalarınız avukat müvekkil gizliliği kapsamındadır.

Kolluk kuvvetlerinin araçlarda veya kişilerin eşyaları üzerinde detaylı bir arama yapabilmesi kural olarak mutlaka bir hâkim kararı bulunmasına veya gecikmesinde sakınca olan hallerde yetkili mülki amirin yazılı emrine dayanmak zorundadır. Sadece genel bir durdurma işlemi esnasında, kişinin üzerinde veya aracında silah yahut tehlikeli bir madde bulunduğuna dair yeterli bir şüphe oluşmuşsa, dışarıdan bakıldığında görünmeyen kapalı bölümler açılmaksızın ve kıyafetler çıkartılmaksızın yalnızca gözle veya dıştan elle yoklama şeklinde bir kaba kontrol yapılabilir.