Etkili Başvuru Hakkı

Hakları ihlal edilen bir bireyin, bu ihlalin durdurulması ve zararının telafi edilmesi için pratikte gerçekten işleyen ve sonuç doğuran bir hukuki yola erişim hakkıdır. Kağıt üzerinde var olan ancak fiilen işlemeyen itiraz mekanizmaları hukukun üstünlüğü ilkesiyle bağdaşmadığından, bu hakkın tesisi devletin mutlak yükümlülükleri arasındadır.
Soru & Cevap Güncelleme: 26.09.2025

Şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama yargılama sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı tahsil edemez hâle geldim, bu durumda mülkiyet hakkım ihlal edilmiş olmuyor mu?

add

Şirkete yatırdığınız paranın iadesi amacıyla başlattığınız hukuki süreç devam ederken yürürlüğe giren yeni bir kanuni düzenleme sebebiyle alacağınızı tahsil etme imkânınızın ortadan kaldırılması durumunda anayasal haklarınızın ihlal edildiği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi, alacağını tahsil etmek için uygun hukuki yollara başvurmasına rağmen yargılama sırasında yapılan kanuni düzenleme nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılan kişilerin durumunu hak ihlali olarak değerlendirmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 24.04.2025

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı alamıyorum, bu durumda ne yapabilirim?

add

Şirkete yatırdığınız paranın iadesi talebiyle açtığınız dava devam ederken yapılan kanuni bir düzenleme sonucu alacağınızın tahsil imkânının elinizden alınması, Anayasa kapsamında korunan mülkiyet hakkı ve bu hakla bağlantılı olan etkili başvuru hakkı ihlali olarak değerlendirilmektedir. Anayasa Mahkemesi, alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen yargılama sırasında çıkarılan bir kanun nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmayı hak ihlali saymaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 23.03.2026

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama yargılama sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı tahsil edemez hâle geldim. Bu durumda haklarım ihlal edilmiş olmuyor mu?

add

Bir şirkete yatırdığınız paranın iadesi için açtığınız dava devam ederken yürürlüğe giren yeni bir kanuni düzenleme nedeniyle alacağınızı tahsil etme imkânınızın ortadan kalkması durumunda Anayasa ile güvence altına alınan haklarınızın ihlal edildiği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi, bu tarz olaylarda alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen sonradan yapılan yasal değişikliklerle vatandaşların hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılamayacağını belirtmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 18.03.2025

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden paramı alamıyorum, bu durumda anayasal bir hakkım ihlal edilmiş oluyor mu?

add

Şirkete yatırılan paranın iadesi amacıyla açılan dava devam ederken yapılan kanuni bir düzenleme sonucunda alacağın tahsil imkânının ortadan kaldırılması, Anayasa ile güvence altına alınan temel haklarınızı ihlal eden bir durumdur. Anayasa Mahkemesi, alacağını tahsil etmek için uygun hukuki yollara başvurmasına rağmen yargılama sırasında yürürlüğe giren bir kanun nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmanızı hak ihlali olarak kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.07.2025

Alacağımı tahsil etmek için mahkemeye başvurduğumda araya giren kanun değişikliğiyle hakkımı aramam engellendi, bu olayda tam olarak hangi temel haklarım zedelenmiş sayılır?

add

Açtığınız alacak davası esnasında yapılan yeni bir kanuni düzenleme ile mahkeme yolunun veya tahsil imkânının fiilen elinizden alınması durumunda, Anayasa'nın otuz beşinci maddesindeki mülkiyet hakkı ile kırkıncı maddesindeki etkili başvuru hakkı zedelenmiş sayılmaktadır. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, bir vatandaşın alacağına kavuşmak adına yasal yollara müracaat etmesinin ardından, bizzat kamu otoritesi tarafından yapılan bir müdahaleyle bu yolların işlevsiz bırakılması kabul edilemez bir hak ihlalidir.

Soru & Cevap Güncelleme: 18.09.2025

Şirkete yatırdığım paranın iadesi için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir kanun yüzünden alacağımı tahsil edemiyorum, haklarım ihlal edilmiş mi oluyor?

add

Şirkete yatırdığınız paranın iadesi talebiyle açtığınız dava devam ederken yapılan kanuni bir düzenleme sonucu alacağınızın tahsil imkânının ortadan kaldırılması, anayasal haklarınızın ihlali anlamına gelebilmektedir. Anayasa Mahkemesi, alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen yargılama sırasında yapılan kanuni düzenleme nedeniyle hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmayı bir hak ihlali olarak değerlendirmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.11.2025

Çıkan yeni yasa sebebiyle paramı tahsil edemediğim için anayasa mahkemesine başvursam ve haklı bulunsam, mahkeme bana tazminat mı verir yoksa davam yeniden mi görülür?

add

Anayasa Mahkemesi bu tür uyuşmazlıklarda hakkınızın ihlal edildiğini tespit ederse, ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için kural olarak tazminat yerine yeniden yargılama yapılmasına karar vermektedir. Yüksek mahkeme, kanuni düzenleme sonucu alacağın tahsil imkânının ortadan kaldırılması nedeniyle mülkiyet hakkı ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkı ihlal edildiğinde, bu ihlalin mahkeme kararından veya yasal engelden kaynaklandığını tespit ederek dosyayı ilgili derece mahkemesine geri göndermektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.06.2025

Dava sürerken çıkan kanunla paramı alamamam konusunda anayasa mahkemesinin daha önceden belirlediği emsal bir kural veya uyguladığı temel bir prensip var mıdır?

add

Evet, Anayasa Mahkemesi dava sürerken çıkan kanun sebebiyle alacağın tahsil edilememesi durumlarına ilişkin uyuşmazlıklarda daha önceden belirlediği emsal kararlarındaki anayasal ilkeleri aynen uygulamaktadır. Yüksek mahkeme, benzer nitelikteki olay ve olguları incelediği kararlarında, vatandaşların alacaklarını tahsil etmek amacıyla uygun hukuki yollara başvurmasına rağmen yargılama sırasında yapılan kanuni düzenleme nedeniyle mağdur edilmelerini anayasaya aykırı bulmaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.08.2025

Bir şirkete yatırdığım parayı geri almak için dava açtım ama dava sürerken çıkan bir yasa yüzünden paramı tahsil edemiyorum. Bu durumda devletin veya mahkemelerin bir sorumluluğu var mı?

add

Şirkete yatırdığınız paranın iadesi için dava açtıktan sonra çıkarılan bir kanuni düzenleme ile alacağınızı tahsil etme imkânınızın ortadan kaldırılması durumunda anayasal haklarınızın ihlal edildiği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi, alacağın tahsili için uygun hukuki yollara başvurulmasına rağmen yargılama sırasında yapılan yasal bir değişiklik nedeniyle kişilerin hukuki mekanizmaları işletme imkânından mahrum bırakılmasını hukuka aykırı bulmuştur.

Soru & Cevap Güncelleme: 04.11.2025

Alacağımı tahsil etmek için mahkemeye başvurduğum hâlde sonradan çıkan bir yasa ile hakkımı aramam engellendi. Bu olayda anayasal olarak hangi temel haklarım ihlal edilmiş sayılıyor?

add

Hakkınızı aramak için mahkemeye başvurduktan sonra çıkarılan bir yasa ile alacağınızı tahsil imkânınızın elinizden alınması, Anayasa tarafından güvence altına alınan mülkiyet hakkınızın ve bu hakla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelmektedir. Siz yargı yoluna başvurarak üzerinize düşeni yapmış olmanıza rağmen, yargılama esnasında yürürlüğe giren kanuni düzenleme nedeniyle adalete erişiminiz ve hakkınızı fiilen elde etmeniz imkânsız hâle getirilmektedir.