Dolandırıcılık

İkinci el eşya siteleri üzerinden kapora gönderdiğiniz halde ürünün size yollanmaması ve satıcıya ulaşamamanız, uygulamada sıklıkla karşılaşılan ve e-ticaret dolandırıcılığı olarak adlandırılan eylemlere işaret etmektedir. Failin gerçeği yansıtmayan aldatıcı bir ilan vererek sizden önden bir bedel alması ve sonrasında iletişimi kesmesi, yargı kararlarında hileli davranış olarak değerlendirilebilmektedir.

İnternet üzerinden verdiğiniz sipariş karşılığında size ilgisiz ve değersiz bir ürün gönderilmesi, failin en başından beri sizi aldatma kastıyla hareket ettiğini gösterebilecek önemli bir eylemdir ve bilişim sistemleri kullanılarak işlenen nitelikli dolandırıcılık suçunun unsurlarını barındırabilir. Eğer size sipariş ettiğiniz telefonun sadece bir alt modeli veya kusurlu bir versiyonu gelseydi, bu durum ayıplı ifa sayılarak bir özel hukuk uyuşmazlığı olarak görülebilirdi.

E-ticaret sitenizin sistemine veya kaynak kodlarına dışarıdan müdahale edilerek ürün fiyatlarının hileli yöntemlerle düşürülmesi ve bu yolla ürünlerin çok düşük bedellerle satın alınması, yüksek ihtimalle nitelikli dolandırıcılık çerçevesinde ele alınabilecek bir fiildir. Failin bilişim sistemindeki açıklardan veya kodlardan faydalanarak hileli hareketler sergilemesi ve bu yolla sizin zararınıza, kendisi lehine haksız bir menfaat elde etmesi durumu, yargı kararlarında bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık eylemine emsal teşkil etmektedir.

Haksız yere ele geçirdiğiniz kripto paraları mağdura eksiksiz olarak aynen iade ederek veya zararını tamamen karşılayarak hatanızı telafi etmeniz, lehinize etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasını sağlayabilecek son derece önemli ve olumlu bir adımdır. Kanunumuz, malvarlığına karşı işlenen hırsızlık veya dolandırıcılık gibi suçlarda, fiil tamamlandıktan sonra fakat henüz adli kovuşturma evresi başlamadan önce failin bizzat pişmanlık göstererek zararı gidermesi halinde, mahkemece verilecek cezada üçte iki oranına kadar büyük bir indirim yapılmasını öngörmektedir.

Yaşadığınız olayda dolandırıcılık suçu paranızı gönderdiğiniz ve failin haksız menfaat elde ettiği anda tamamlanmış olup, sonradan paranızın iade edilmesi failin işlediği suçu ve hukuka aykırılığı tamamen ortadan kaldırmayacaktır. Bununla birlikte, ceza hukukumuzda failin kendi iradesiyle veya yakalandıktan sonra mağdurun uğradığı maddi zararı gidermesi durumu etkin pişmanlık kurumu çerçevesinde değerlendirilmektedir.

Dolandırıcılık suçunu işleyen failin, siz şikayetçi olduktan sonra veya dava sürecinde pişmanlık duyarak uğradığınız maddi zararı karşılamak istemesi, hukukumuzda etkin pişmanlık müessesesi kapsamında değerlendirilir. Ancak suç bir kez tamamlandığı için, failin zararı sonradan aynen iade etmesi veya tazmin etmesi onun suç işlediği gerçeğini ortadan kaldırmaz ve onu tamamen hapis cezasından kurtarmaz.

Dolandırıcılık fiilini gerçekleştiren kişinin yargılama aşamasında veya öncesinde mağdurun zararını aynen veya nakden tazmin etmek istemesi, ceza hukuku pratiğinde etkin pişmanlık kurumu kapsamında değerlendirilebilecek yasal bir haktır. Zararınızın fail tarafından karşılanması, onun doğrudan beraat etmesi veya hiç ceza almaması sonucunu doğurmaz; ancak kanun koyucu, zararın giderilmesini teşvik etmek amacıyla failin alacağı cezada belirli oranlarda indirime gidilmesini öngörmüştür.

Dolandırıcılık suçunu işleyen kişinin sonradan zararı karşılaması davanın otomatik olarak düşmesini sağlamaz, ancak yasalarımızda düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinin şartları varsa failin ceza indiriminden yararlanmasına yol açabilir. Etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için kural olarak, suç işlendikten sonra mağdurun uğradığı maddi zararın fail tarafından aynen iade veya tazmin suretiyle tamamen giderilmiş olması esastır.

Sisteme ve verilere zarar vermek amacıyla zararlı programların harekete geçirilmesi suretiyle dosyalarınızın şifrelenmesi mevzuatımızda virüs yayılması ve bilişim sistemini engelleme suçu bağlamında incelenebilmektedir. Saldırganların fidye yazılımları kullanarak verilerinizi erişilmez kılması ve karşılığında maddi menfaat talep etmeleri, dolandırıcılık ve siber saldırıların nitelikli halleri olarak hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem sayılır.

Kendisinde yasal yetki olmadan paranızı yatırım piyasalarında değerlendireceği vaadiyle alıp daha sonra battığını söyleyen kişinin eylemi, nitelikli dolandırıcılık kapsamında incelenebilecek bir haksızlıktır. Bu tür olaylarda failin asıl amacı paranızı değerlendirmek değil, sizi kandırarak haksız kazanç sağlamaktır ve çoğu zaman mağdura güven vermek için ilk birkaç ay küçük karlar ödenmektedir.