Bireysel Başvuru

Arazinize el atılması sebebiyle açtığınız ilk dava kesinleştikten sonra ek davanın sonucunu bekleyerek Anayasa Mahkemesi'ne başvurmanız halinde talebiniz süre aşımı gerekçesiyle kabul edilmeyecektir. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, kamulaştırmasız el atma olgusu mahkemece ilk davanın karara bağlanmasıyla birlikte öğrenilmiş kabul edilir ve otuz günlük bireysel başvuru süresi bu ilk davanın kesinleşmesiyle işlemeye başlar.

Makul sürede yargılanma hakkınızın ihlal edildiği iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce kanunla kurulmuş olan özel komisyona başvurmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, yargılamaların uzun sürmesi veya makul sürede sonuçlandırılamaması gibi şikayetler için öncelikle Adalet Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Tazminat Komisyonu yolunun tüketilmesi zorunludur.

Haksız yere gözaltına alınmanız nedeniyle devletten tazminat talep edebilmek için doğrudan Anayasa Mahkemesine gitmek yerine öncelikle ağır ceza mahkemesinde tazminat davası açmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, haklarında kovuşturmaya yer olmadığı kararı veya beraat kararı verilen kişilerin haksız yakalama veya gözaltı iddialarıyla olağan yolları atlayarak doğrudan yüksek mahkemeye gelmelerini kabul etmemektedir.

Evet, kesin nitelikteki mahkeme kararlarına karşı kanun yoluna başvurulması, Anayasa Mahkemesine yapılacak bireysel başvuru için öngörülen otuz günlük yasal süreyi kesinlikle uzatmamaktadır. Mahkemelerin tazminat davası sonucunda verdiği kararlarda, hükmedilen maddi tazminat miktarının belli bir yasal sınırın altında kalması nedeniyle kararın kesin olduğu açıkça ifade edilmişse, bireysel başvuru süresi bu kararın sizin tarafınızdan öğrenildiği tarihten itibaren derhal işlemeye başlar.

Davanızın uzun sürmesi şikayetiyle Anayasa Mahkemesine doğrudan başvurmadan önce kanunla kurulan özel tazminat komisyonuna müracaat etmeniz yasal bir zorunluluktur. Yapılan yasal değişiklikler gereği, makul sürede sonuçlandırılmayan yargılamalarla ilgili olarak öncelikle yasadaki şartları taşıyan Tazminat Komisyonu adı verilen idari başvuru yolunun kullanılması gerekmektedir.

Devletin kamulaştırmasız el atma eylemi nedeniyle tarafınıza ödenmesine hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybetmesi durumunda, mülkiyet hakkı ihlali gerekçesiyle bireysel başvuru yoluna gidebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, idarenin ödemekle yükümlü olduğu tazminatların enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılmasını veya bu şekilde eksik değerle ödenmesini, vatandaşa şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediği şeklinde değerlendirmektedir.

Kazandığınız mahkeme kararının icra edilmemesi veya geç icra edilmesi şikayetiyle doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce yasal olarak kurulmuş olan özel komisyona müracaat etmeniz gerekmektedir. İlgili yasal düzenlemelere göre, yargı kararlarının geç veya eksik uygulanması ya da hiç icra edilmemesi gibi durumlarda oluşan mağduriyetlerin giderilmesi amacıyla Adalet Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Tazminat Komisyonu yetkilendirilmiştir.

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmaması nedeniyle yaşadığınız mağduriyetin giderilmesi için öncelikle bu konuda yetkilendirilmiş olan komisyona başvuru yapmalısınız. Uzun süren davalar sebebiyle ortaya çıkan ihlal iddiaları, yeni yasal değişiklikler çerçevesinde kurulan ve bu tür tazminat taleplerini incelemekle görevli olan Tazminat Komisyonu tarafından değerlendirilmektedir.

Yargılamanızın uzun sürmesi nedeniyle mağduriyet yaşadığınız durumlarda öncelikle hukuk sistemimizde bu tür şikayetler için öngörülen Tazminat Komisyonu başvuru yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, davaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarına ilişkin şikayetlerde, doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmak yerine öncelikle ilgili komisyona başvurulması yasal bir usul kuralıdır.

Bireysel başvuru tarihinden sonra vefat eden kişinin başvurusu doğrudan düşmemekte ancak mirasçıların makul bir süre içinde başvuruyu takip etme iradelerini mahkemeye açıkça bildirmeleri gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, başvuru yapıldıktan sonra ölüm olayı gerçekleştiğinde, vefat eden kişinin mirasçısı olduğunu bilgi ve belgeleriyle ispat eden kişilerin bu durumu kuruma iletme yükümlülüğü bulunmaktadır.