Bireysel Başvuru

Hukuka aykırı arama işlemine karşı Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuruyu, arama işlemine temel oluşturan yargılama sonucunda verilen nihai beraat veya takipsizlik kararını öğrendiğiniz tarihten itibaren otuz gün içinde gerçekleştirmeniz gerekmektedir. Ceza muhakemesi kapsamında öngörülen tazminat davaları, arama kararının ölçüsüz bir şekilde yerine getirilmesi durumlarında etkili bir yol olmakla birlikte, doğrudan arama kararının hukuka aykırı arama niteliğinde olduğu iddiaları için tüketilmesi zorunlu ve etkili bir başvuru yolu olarak değerlendirilmemektedir.

Cezaevinde kalırken yapacağınız bireysel başvurular için topladığınız belgelere idare tarafından keyfî olarak el konulması ve bunların size iade edilmemesi anayasal bir hak olan bireysel başvuru hakkı ihlali niteliği taşımaktadır. İnfaz kurumu görevlilerinin, örneğin yangın tehlikesi gibi gerekçeler öne sürerek koğuşta yaptıkları aramalarda gazete kupürleri veya dava evrakları gibi materyalleri toplaması tek başına hukuka aykırı olmasa da, bu belgelerin içeriğinin ne olduğunun tutanakla sabitlenmesi ve başvuru amacına yönelik olup olmadığının değerlendirilmesi zorunludur.

Hak arama yollarını kullanmanızı engelleyen bu tür durumlarda, ihlalin doğası gereği doğrudan Anayasa Mahkemesi nezdinde bireysel başvuruda bulunabilirsiniz ve öncesinde başka idari veya yargısal yolları tüketmeniz kural olarak zorunlu tutulmamaktadır. Bireysel başvuru hakkının bizzat kendisinin engellendiği, yani dilekçelerinize, dava evraklarınıza veya mahkemelere sunacağınız delil niteliğindeki kupürlere el konulduğu durumlarda bu ihlale neden olan işlem, eylem ya da ihmal için öncelikle olağan başvuru yollarının tüketilmesi kuralı aranmaz.

Davanızın çok uzun sürmesi nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmanız durumunda, mahkeme başvurunuzu idari ve yargısal yolları tüketmediğiniz gerekçesiyle kabul edilemez bulacaktır. Yakın zamanda yürürlüğe giren yasal değişiklikler gereğince, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarıyla yapılacak başvurular için öncelikle Tazminat Komisyonu yoluna gidilmesi zorunlu hale getirilmiştir.

Haksız yere tutulduğunuz iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce, hukuk sistemimizde var olan olağan kanun yollarını ve tazminat imkânlarını usulüne uygun olarak tüketmeniz gerekir. Anayasa Mahkemesi, polis veya diğer kolluk görevlileri tarafından haksız olarak bekletildiğiniz ya da tutulduğunuz şikayetlerini kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı çerçevesinde incelemektedir.

Kamulaştırmasız el atma bedelinizin ödenmesi sürecinde yaşanan enflasyon kaynaklı önemli ölçüdeki değer kayıpları için Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yolunu kullanarak hakkınızı arayabilirsiniz. Mahkeme, bu tür tazminatların enflasyon karşısında değer kaybına uğratılmasının vatandaşa şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediğini belirtmektedir.

Yargılamanızın çok uzun sürmesinden dolayı yaşadığınız mağduriyet için doğrudan Anayasa Mahkemesine gitmeden önce kanunla kurulan Tazminat Komisyonuna başvurmanız gerekmektedir. Yakın zamanda yürürlüğe giren yasal değişiklikler doğrultusunda, makul sürede yargılanma hakkı ihlali iddialarına ilişkin başvuruları incelemekle görevli yeni bir başvuru yolu oluşturulmuştur.

Taziye telefonu açma talebinizin haksız yere reddedilmesi nedeniyle Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru sonucunda, uğradığınız mağduriyetin karşılığı olarak tarafınıza manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir. Ölüm gibi acı ve üzüntü verici olaylarda geride kalan aile bireylerinin desteklenmesi ve taziye amacıyla görüşülmesi son derece insani bir gerekliliktir.

İnfaz hâkimliği tarafından lehinize verilmiş kesinleşmiş bir karar bulunmasına rağmen ceza infaz kurumu idaresinin bu kararı uygulamaması ve sizi televizyon izleme hakkından mahrum bırakmaya devam etmesi, hukuka aykırı olup temel haklarınıza yönelik haksız bir müdahale teşkil etmektedir. Cezaevi yönetimlerinin mahkeme kararlarına uymayarak herhangi bir somut gerekçe göstermeden mahpusların haber alma haklarını kısıtlamaları veya bu kararları uzun süre sürüncemede bırakmaları, demokratik toplum düzeninin gereklerine aykırı kabul edilmektedir.

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmadığı şikayetiyle Anayasa Mahkemesine doğrudan bireysel başvuruda bulunmadan önce, kanunla kurulan ilgili tazminat komisyonuna müracaat edilmesi zorunludur. Yapılan yasal değişiklikler gereğince, davaların çok uzun sürmesi nedeniyle ortaya çıkan mağduriyetlerin hızlıca giderilebilmesi için öncelikle bu konuda yetkilendirilmiş olan idari başvuru yollarının tüketilmesi gerekmektedir.