Bireysel Başvuru

Temel hak ve özgürlükleri kamu gücü tarafından ihlal edilen bireylerin, iç hukuk yollarını tükettikten sonra başvurdukları en etkili ve son anayasal denetim mekanizmasıdır. Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) yapılacak bireysel başvurularda, kabul edilebilirlik kriterlerinin aşılması ve ihlalin anayasal normlara dayandırılarak ispatı, üst düzey bir hukuki teknik ve titizlik gerektirir.
Soru & Cevap Güncelleme: 17.03.2025

Barışçıl bir anma etkinliğine polis müdahale etti, şikayetçi olduk ama savcılık takipsizlik kararı verdi. Kanuni dayanağı olmayan bu müdahale için haklarımızı nasıl arayabiliriz?

add

Kanuni bir dayanağı bulunmayan idari işlemlerle barışçıl toplantılara müdahale edilmesi durumunda, bu müdahalenin anayasal haklarınızı ihlal ettiği gerekçesiyle bireysel başvuru yoluna gidebilirsiniz. Olayınızda emniyet güçleri, bir anma etkinliğine katılan gruba sosyal mesafe kurallarını ve valilik erteleme kararını gerekçe göstererek dağılma ihtarında bulunmuş ve müdahale etmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 23.11.2025

Sigorta başlangıcımın tespiti için açtığım davada sunduğum hastane kayıtları mahkemece hiç incelenmeden davam reddedildi, anayasa mahkemesine başvurursam nasıl bir sonuç alırım?

add

Sigorta başlangıcınızın tespiti için açtığınız davada sonucunu doğrudan etkileyecek resmi hastane kayıtları gibi kritik delillerin mahkemece hiç incelenmeden ve gerekçesiz olarak davanın reddedilmesi durumunda Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru neticesinde ihlal kararı almanız muhtemeldir. Anayasa Mahkemesi, yargılama sırasında ileri sürülen ve davanın sonucunu değiştirebilecek nitelikteki esaslı iddia ile itirazların mahkeme kararlarında makul bir gerekçeyle karşılanmamasını gerekçeli karar hakkı ihlali olarak değerlendirmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 08.06.2025

Babam aldığı haksız bir ceza için anayasa mahkemesine başvurduktan sonra vefat etti. Yasal mirasçıları olarak ben ve annem bu bireysel başvuru sürecini onun adına devam ettirebilir miyiz?

add

Vefat eden yakınınızın yasal mirasçısı olduğunuzu bilgi ve belgelerle ispatlamanız ve makul bir süre içinde başvuruyu takip etme iradenizi ortaya koymanız durumunda bireysel başvuru sürecini devam ettirmeniz mümkündür. Anayasa Mahkemesi, başvuru sahibinin vefat etmesi hâlinde durumdan haberi olmayan mirasçıların hak kaybına uğramaması için menfaat durumunu gözeterek incelemeye devam edebilmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 27.05.2025

Tarlama el konulduğu için açtığım kamulaştırmasız el atma davasında mahkeme masrafları ve karşı tarafın avukatlık ücreti bana ödetildi, bu karara karşı hakkımı nasıl arayabilirim?

add

Arazinize el konulması sebebiyle açtığınız davada aleyhinize mahkeme masraflarına ve vekâlet ücretine hükmedilmesi, Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi, idarenin haksız eylemi nedeniyle vatandaşın açmak zorunda kaldığı kamulaştırmasız el atma davalarında vatandaşın aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilmesinin kanuni bir dayanağı bulunmadığına karar vermiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 22.07.2025

Kamulaştırmasız el atma davasında aleyhime çıkan masraflar yüzünden anayasa mahkemesine başvurmak istiyorum ama dava harçlarını ödeyecek maddi durumum yok, bu durumda ne yapmalıyım?

add

Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yaparken harç ve masrafları karşılama imkânınız bulunmuyorsa, başvurunuzla birlikte ekonomik durumunuzun yetersizliğini belirterek adli yardım talebinde bulunabilirsiniz. Mahkeme, geçiminizi önemli ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olduğunuzu anlaması hâlinde, açıkça dayanaktan yoksun olmayan başvurunuz için adli yardım talebinizi kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 25.03.2025

Anayasa mahkemesine bireysel başvuru yaptıktan sonra babam vefat etti, mirasçıları olarak biz bu başvuru sürecine devam edebilir miyiz?

add

Bireysel başvuru yapıldıktan sonra başvurucunun vefat etmesi durumunda, mirasçıların makul bir süre içinde bireysel başvuruyu takip etme iradelerini ortaya koymaları hâlinde başvurunun incelenmesine devam edilebilmektedir. Anayasa Mahkemesi, bireysel başvurudan haberi olmayan mirasçıların hak kaybına uğramaması ve bireysel başvuruların neticelendirilmesini sağlamak amacıyla böyle bir yol benimsemiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 24.02.2026

İşçi alacakları ve sendika haklarımla ilgili açtığım dava yıllardır bitmedi ve yargılama çok uzun sürdü. Davanın makul sürede bitmemesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesi'ne başvurabilir miyim?

add

Davanızın uzun sürmesi sebebiyle doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne başvurmadan önce kanunla kurulan özel komisyona müracaat ederek bu yolları tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesinin güncel kararlarına göre derdest olan yani henüz sonuçlanmamış davalar ile yargılaması tamamlanan davalarda ortaya çıkan uzun yargılama şikayetleri için Adalet Bakanlığı bünyesindeki kurula gidilmesi zorunludur.

Soru & Cevap Güncelleme: 10.03.2026

Arsama el konulmasıyla ilgili açtığım tazminat davası yıllarca sürdü, yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine bireysel başvuru yapabilir miyim?

add

Yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmadan önce Tazminat Komisyonuna müracaat etmeniz gerekmektedir. İlgili yasal düzenlemeler uyarınca, davaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarıyla yapılan müracaatlarda doğrudan Anayasa Mahkemesine gitmek yerine öncelikle Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan komisyona başvurulması yasal bir zorunluluktur.

Soru & Cevap Güncelleme: 02.08.2025

Anayasa mahkemesine bireysel başvuru yaptıktan sonra babam vefat etti, mirasçılar olarak hak kaybı yaşamamak için sürece nasıl dâhil olabiliriz ve dosyaya ne olur?

add

Bireysel başvuru yapıldıktan sonra başvurucunun vefat etmesi hâlinde, dosyadan haberi olmayan mirasçıların hak kaybına uğramaması için başvuruyu takip etme iradelerini makul bir süre içinde Anayasa Mahkemesine bildirmeleri gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, ölen kişinin mirasçısı olduğunu bilgi ve belgeleriyle ispat eden kişilerin başvuruya devam etme taleplerini iletmeleri durumunda, mirasçıların hukuki menfaat durumlarını gözeterek başvurunun incelenmesine devam edebilmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 08.12.2025

Eski şirketimin vergi borcu yüzünden bana ödeme emri geldi. Mahkemeye itiraz ettim ama o dönemde yönetici olmadığım gerçeği hiç incelenmeden davam reddedildi, ne yapabilirim?

add

Mahkemelerin, şirkette yönetici olmadığınız döneme ait borçlardan sorumlu tutulamayacağınız yönündeki temel iddialarınızı hiç incelemeden davanızı reddetmesi adil yargılanma standartlarına aykırılık oluşturmaktadır. Anayasa Mahkemesi, eski yöneticilerin iptal davalarında ileri sürdükleri davanın sonucunu değiştirebilecek nitelikteki esaslı itirazların mahkemelerce özenle değerlendirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.