Soru & Cevap

Günümüzde uygulanmakta olan yürürlükteki mevcut ceza muhakemesi kanun metinlerimizde her ne kadar spesifik cihaz türleri olarak yeni nesil akıllı saat, gelişmiş fitness sağlık bilekliği veya endüstriyel tablet gibi teknolojik cihaz isimleri birebir lafzen geçmese de, teknik altyapısı ve donanımı gereği elektronik verileri otomatik veya otonom olarak işleme yetisine ve kapasitesine sahip olan, üzerinde bağımsız çalışan bir işletim sistemi barındıran ve dâhili hafızasında veri kütüğü depolayan hemen her türlü dijital elektronik aygıt geniş ve yorumsal anlamda hukuken genel bilişim sistemi kategorisi kapsamında değerlendirilmektedir. Özellikle teknolojik gelişimin bir parçası olan modern akıllı saatler, sanal gerçeklik gözlükleri ve benzeri nitelikteki giyilebilir teknolojik cihazlar; kişisel dijital telefon rehber kayıtları, uygulama bildirimleri ve anlık mesajlaşma geçmişi, atılan adım sayısı ve rota izi, günlük nabız değişiklikleri, son derece hassas konum gps bilgileri ve biometrik uyku düzeni verileri gibi çok çeşitli ve insana dair kişisel özel nitelikli verileri devasa kapasitelerde barındırabildiği için, yürütülen cezai adli soruşturmalar kapsamında fail veya mağdur açısından olayları aydınlatmada son derece kritik ve önemli birer potansiyel hukuki kanıt kaynağı olarak kabul edilmektedir. Her ne kadar günümüz hukuki adli uygulamasında, yargısal içtihatlarda ve akademik hukuk doktrininde akıllı dijital saat veya benzeri minyatür akıllı giyilebilir ve mobil cihazların doğrudan doğruya kanunun aradığı ve tarif ettiği lafzi bilgisayar kütüğü kapsamına dâhil edilip edilmeyeceği veya bu cihazlar üzerinde hangi oranda detaylı arama yapılabileceği yönünde çeşitli teknik hukuki çekinceler ve akademik mahiyette sert tartışmalar sıklıkla yaşansa ve eleştirilse de, fiili yargı mercileri ve savcılık makamları, sadece adaletin tesisi ve olayların tüm şeffaflığıyla aydınlatılması öncelikli maksadıyla bu tip nispeten modern cihazları genel arama ve geçici süreyle el koyma önleyici tedbirleri yasal çerçevesi dâhilinde adli inceleme kapsamına oldukça geniş ve esnek yorumlayarak hukuken dâhil edebilmektedir. Yasalardaki ve usul yönetmeliklerindeki bu çok spesifik ve lafzi teknolojik donanım tanımlama eksikliklerinin yasa koyucu tarafından acilen yasal bir düzenlemeyle güncellenerek giderilmesi, gelecekteki yargılamalarda hukuka tabi şahısların temel savunma hakkının ve anayasal özel hayatın gizliliği temel hak sınırlarının daha net ve şüpheye yer bırakmayacak bir şekilde önceden belirlenmesi açısından ciddi ve hayati bir anlamda elzemdir.