Soru & Cevap

Kötü muamele veya kasten yaralama eylemleriyle ilgili yargılama sürecinin aşırı gecikme nedeniyle dava zamanaşımı süresinin dolmasıyla sonuçlandığı durumlarda, Anayasa Mahkemesi hak ihlali kararı verse dahi failin yeniden yargılanması hukuken mümkün olmamaktadır. İnsan onurunu koruyan hukukun etkili bir şekilde uygulanmasını zedeleyen bu tür gecikmelerde mahkemelerin makul süratle hareket etmemesi temel hakkın ihlali sayılır ancak ceza hukukundaki zamanaşımı kuralları gereğince düşme kararı kesinleştiğinde dosyanın yeniden açılması ve sanığın cezalandırılması yolu kapanmış olur. Anayasa Mahkemesi, yargılama makamlarının özenli ve hızlı bir inceleme yapmaması nedeniyle usul boyutunda hak ihlali saptadığında, ihlalin sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yoluna gidilemeyeceğini göz önünde bulundurarak farklı bir telafi yöntemi benimser. Failin tekrar yargılanamaması sebebiyle mağdurun uğradığı zararın tamamen karşılıksız kalmaması adına, eski hâle getirme kuralı çerçevesinde mağdura devlet tarafından manevi tazminat ödenmesine hükmedilir. Böylece, yargılama sistemindeki işleyiş kusurundan kaynaklanan mağduriyet, adil bir tazmin tutarıyla giderilmeye çalışılır.