Ceza Hukuku

Bir hâkimin tarafsızlığına dair nesnel ve haklı şüpheleriniz varsa bu duruma itiraz etme hakkınız bulunmaktadır ve bu tür şüphelerin mahkemelerce ciddiyetle ele alınmaması adil yargılanma hakkının ihlali anlamına gelebilir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin kararına göre, davanıza bakan tek yetkili hâkimin savcılıkla başka bir soruşturma üzerinden bağlantılı olması ve savcılığın o hâkim üzerinde baskı kurma ihtimalinin bulunması, tarafsızlık konusunda haklı bir korku yaratır.

Bir dürüstlük testi tamamlandıktan sonra, uygulanan gizli gözetim faaliyetlerinin tüm detayları hakkında bilgilendirilmeyi ve bu işlemlere karşı bağımsız bir mercie şikayette bulunmayı talep etme hakkınız bulunmaktadır. Sadece bir testin yapıldığını ve sonlandırıldığını bildiren yüzeysel bir bildirim yeterli kabul edilmez.

Adınıza kayıtlı mallara eşinizin işlediği suçlar nedeniyle el konulması, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından sizin açınızdan bir cezalandırma işlemi olarak değil, suçtan elde edilen gelirlerin geri alınmasına yönelik bir ihtiyati tedbir olarak değerlendirilmektedir. Mahkeme, üçüncü kişilerin mallarına yönelik uygulanan bu tür el koyma veya müsadere işlemlerinin, suçluyu cezalandırma ve suç gelirlerinin kullanımını engelleme amacı taşıdığını belirtmektedir.

Ceza davasına doğrudan katılamamış olsanız bile, el koyma kararına karşı sonradan infaz hakimine itiraz ederek iddialarınızı sunma ve mülkiyet durumunuzu savunma imkanı bulmanız adil yargılanma hakkı çerçevesinde mahkemeye erişim için yeterli kabul edilmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, üçüncü kişi konumundaki maliklerin, ceza yargılaması aşamasında el koyma tedbirine karşı çıkamamalarının otomatik olarak bir hak ihlali anlamına gelmediğini belirtmektedir.

Polis tarafından barışçıl bir gösteri sırasında herhangi bir şiddet eylemine karışmamış olmanıza rağmen plastik mermi gibi mühimmatlarla veya fiziksel güç kullanılarak yaralanmanız, temel haklarınızın ihlali anlamına gelebilmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, güvenlik güçlerinin bir kalabalığı dağıtmak için başvurduğu gücün mutlaka kesin bir zorunluluğa dayanması ve hedeflenen amaçla orantılı olması gerektiğini belirtmektedir.

Polis şiddeti sonucunda yaralandığınız bir olayda, devletin yürüttüğü ceza soruşturmasının yıllarca hiçbir somut sonuç vermeden açık tutulması ve sorumluların tespit edilmemesi başlı başına bir hak ihlalidir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, kolluk kuvvetlerinin aşırı güç kullanımına dair iddiaların bulunduğu durumlarda, devletin makul bir süre içinde sonuçlanacak bağımsız bir soruşturma yürütmek zorunda olduğunu belirtmektedir.

Bir savcı veya hâkim olarak hakkınızda yürütülen disiplin süreçleri, mesleki kariyerinizi ve haklarınızı doğrudan etkilediği için adil yargılanma hakkı kapsamında değerlendirilmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, geleneksel anlamda bir ceza mahkemesi olmasa bile disiplin kurullarının verdiği kararların sivil hak ve yükümlülükler çerçevesinde bu temel hakka tabi olduğunu belirtmektedir.

Kesinleşmiş bir ceza kararının iptalini talep edebilirsiniz, ancak bu talebinizin kabul edilmesi için gerçekten hukuka uygun şekilde çağrılmamış olmanız veya mahkemeye katılamama mazeretinizi bildiremeyecek durumda bulunmanız gerekir. İç hukuktaki olağanüstü itiraz yolları, yalnızca sanığın yargılamadan tamamen habersiz olduğu veya mücbir sebeplerle mahkemeyi bilgilendiremediği istisnai durumlarda sonuç vermektedir.

Bir ceza davası mahkumiyet dışında bir nedenle, örneğin zaman aşımından dolayı sona erdiğinde, sonrasında görülen idari davalarda hakimin kullandığı ifadeler tek başına masumiyet karinesi ilkesini ihlal etmeyebilir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi bu tür durumlarda, idari veya hukuki yargılamayı yapan mahkemelerin kararında geçen ifadelerin bağlamına ve davanın özel niteliğine bakmaktadır.

Yetişkin çocuklarınızla aranızda normal duygusal bağların ötesinde ek bir bağımlılık unsuru bulunduğunu kanıtlayamadığınız sürece, yalnızca onların ülkede yaşıyor olması sınır dışı kararını durdurmak için geçerli bir itiraz nedeni oluşturmamaktadır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarına göre, ebeveynler ile yetişkin çocuklar veya yetişkin kardeşler arasındaki ilişkinin aile hayatı koruması kapsamına girebilmesi için taraflar arasında fazladan bir bağımlılık ilişkisinin varlığının açıkça gösterilmesi gerekmektedir.