Ceza Hukuku

Kripto paraların fiziki bir varlığı olmaması, onların ceza hukuku ve malvarlığı koruması dışında kalacağı anlamına gelmemektedir. Medeni kanunumuzdaki geleneksel eşya tanımına tam olarak uymasa da Yargıtay içtihatlarında bilişim sistemlerinde ekonomik değer ifade eden verilerin taşınır mal statüsünde değerlendirilebileceği sıklıkla vurgulanmaktadır.

Trafikte kimseye fiziksel bir zarar vermemiş veya somut bir kaza yapmamış olsanız bile, kurallara aykırı ve tehlikeli şekilde araç kullanmanız hakkınızda ceza davası açılmasına esas oluşturabilecek bir eylemdir. Modern hukuk sistemlerinde sadece bir zararın fiilen ortaya çıkması değil, hukuki değerlerin zarar görme ihtimali de tehlike suçları kapsamında yaptırıma tabi tutulabilmektedir.

Şüpheli veya sanıkların faaliyetlerinin teknik araçlarla izlenmesi ve gizlice kayda alınması işlemi, kanunlarımızda sınırlandırılmış bir koruma tedbiridir ve bu işlemin kişilerin konutunda uygulanması kesin olarak yasaklanmıştır. Soruşturma kapsamında kuvvetli şüphe sebepleri bulunsa ve usulüne uygun bir mahkeme kararı alınsa dahi, teknik araçlarla izleme ancak kamuya açık yerlerde ve işyerlerinde gerçekleştirilebilir.

Kendi geliştirdiğiniz bir araç üzerinden diğer lisanslı yazılımların şifrelerini kırmanız ve bunu ticari amaçla satmanız, doğrudan ceza hukuku yaptırımlarıyla karşılaşmanıza neden olacak bir eylemdir. Kanunlarımız, bilgisayar programlarının izinsiz çoğaltılmasını engellemek için kurulan teknolojik önlemleri etkisiz kılma amacıyla tasarlanan araçların üretilmesini, dağıtılmasını veya satılmasını açıkça yasaklamıştır.

Ceza muhakemesi kurallarına göre, şüpheli veya sanığın kanunen tanıklıktan çekinme hakkı bulunan yakın akrabalarıyla (örneğin eşiyle, çocuğuyla veya kardeşiyle) yaptığı iletişimlerin kayda alınması ve dinlenmesi yasal olarak mümkün değildir. Kanun koyucu, aile içindeki güven ilişkisinin zedelenmemesi adına bu tür görüşmelere çok kesin bir hukuki koruma zırhı getirmiştir.

Kendisini kamu görevlisi olarak tanıtan bir kişinin, daha önceden hukuka aykırı yollarla ele geçirdiği kişisel bilgilerinizi kullanarak sizi aldatması ve haksız kazanç sağlaması, nitelikli dolandırıcılık çerçevesinde incelenebilecek bir eylemdir. Failler, dijital ortamlardaki güvenlik açıkları veya casus yazılımlar sayesinde kimlik, adres ve aile bağlarınız gibi kişisel veriler havuzuna erişmekte ve bu bilgileri kullanarak inandırıcılıklarını artırmaktadırlar.

Başkasına ait telefon hattından sahibinin veya zilyedinin rızası olmaksızın bedelsiz olarak yararlanmak, hırsızlık suçundan ziyade karşılıksız yararlanma suçu çerçevesinde ele alınabilecek bir ihtilaftır. Eskiden bu tür fiiller yargı kararlarında hırsızlık olarak değerlendirilmiş olsa da, yeni yasal mevzuatımızda ortada fiziki olarak taşınabilir bir mal bulunmadığı için eylem hırsızlık suçunun yasal unsurlarını taşımamaktadır.

Akıllı telefonlara yönelik arama ve el koyma işlemleri ancak yasal koşulların harfiyen yerine getirilmesi durumunda hukuka uygun sayılmakta olup, alelade şekilde cihazlara el konulması yasal mevzuata aykırılık teşkil edebilecek niteliktedir. Ceza muhakemesi kurallarına göre bir cihaza el konulabilmesi için, öncelikle şifrenin çözülememesi, gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması veya yerinde kopyalama işleminin uzun sürecek olması gibi zorunlu şartların bulunması gerekmektedir.

Fikir ve emek harcayarak meydana getirdiğiniz eserinizin internet ortamında rızanız dışında ticari amaçla çoğaltılması ve satılması, telif hakkı ihlali oluşturan ve kanunlarımızca kesin olarak koruma altına alınmış ağır bir siber suç türüdür. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve Türkiye'nin taraf olduğu Avrupa Konseyi Siber Suçlar Sözleşmesi hükümleri uyarınca, elektronik ortama aktarılmış eserlerin kopyalanması, dağıtılması ve ticari ölçekte pazarlanması haksız bir fiil olarak hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylemdir.

İşletmenizde radyo veya CD aracılığıyla izinsiz müzik dinletmeniz, eser sahiplerinin temsil veya umuma iletim haklarına müdahale niteliğinde hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylemdir. Kanuna göre, bir eserin doğrudan doğruya veya ses nakline yarayan aletlerle umumi mahallerde çalınması, temsil hakkı kapsamındadır ve bu hak münhasıran eser sahibine aittir.