Yargıtay 7. Hukuk Dairesi 2014/18725 E. 2015/11585 K.

Karar, işyerinde mobbing iddiasıyla işten ayrılan ancak şüpheye yer bırakmayacak düzeyde mobbingi ispat edemeyen işçinin, ödenmeyen fazla mesai ve genel tatil ücretleri bulunması halinde iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmiş sayılacağını vurgulamaktadır. İşverenin işçiyi devamsızlık nedeniyle işten çıkardığı savunması, işçinin ödenmeyen alacakları sebebiyle sözleşmeyi fiilen feshettiği gerçeği karşısında geçersiz kabul edilmiştir.

Ayrıca, işçinin aldığı aylık net ücretin tespitinde, imzalı ücret bordrolarının ve emsal nitelikteki tanık beyanlarının dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. Dosyada asgari ücretin üzerinde bir miktar gösteren imzalı bordrolar bulunmasına rağmen, yerel mahkemenin eksik inceleme ile hesaplamaları asgari ücret üzerinden yapması hukuka aykırı bulunmuştur.

UYUŞMAZLIĞIN KONUSU

Davacının iş sözleşmesinin, mağaza müdürü tarafından uygulanan baskı ve mobbing neticesinde davacı tarafından mı, yoksa devamsızlık yapılması nedeniyle işveren tarafından mı feshedildiği ve buna bağlı olarak kıdem tazminatına hak kazanılıp kazanılmadığı temel uyuşmazlıktır. Bunun yanı sıra, işçiye ödenen gerçek aylık ücretin miktarının asgari ücret mi yoksa iddia edilen daha yüksek bir meblağ mı olduğu hususu diğer uyuşmazlık konusunu oluşturmaktadır.

HUKUKİ BİLGİ VE TEMEL KURALLAR

İş sözleşmesinin işçi tarafından haklı nedenle feshedilebilmesi için, işçiye ödenmesi gereken fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil gibi işçilik alacaklarının ödenmemesi eylemli bir haklı fesih sebebi oluşturur.

İş Kanunu uyarınca ücret, iş karşılığında sağlanan ve para ile ödenen tutardır. İş sözleşmesinde ücretin açıkça kararlaştırılmadığı durumlarda miktar; işçinin kişisel özellikleri, kıdemi, unvanı, yapılan işin niteliği ve emsal işçilere ödenen ücretler göz önünde tutularak belirlenir. Kural olarak ücretin miktarı konusunda ispat yükü işçidedir. Ancak işverenin işçiye çalışma koşullarını, ücretini ve eklerini gösteren belgeleri ve ücret hesap pusulasını verme zorunluluğu bulunmaktadır. Bu kapsamda, usulünce düzenlenmiş işçi imzasını taşıyan ücret bordroları sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir.

SOMUT OLAYA İLİŞKİN TESPİTLER

Yerel mahkeme, davacının işyerinde mobbinge maruz kaldığına dair şüpheye yer vermeyecek düzeyde delil bulunmadığına kanaat getirerek, işverenin devamsızlık sebebine dayalı feshini haklı bulmuş ve kıdem tazminatı talebini reddetmiştir. Ancak Yargıtay incelemesinde, tanık beyanlarındaki baskı unsurları ve özellikle davacının ödenmeyen fazla çalışma ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının tespit edilmiş olması dikkate alınmıştır. Bu alacakların ödenmemesi karşısında iş akdinin işçi tarafından eylemli olarak haklı nedenle feshedildiği saptanmış ve kıdem tazminatı talebinin kabul edilmesi gerektiğine karar verilmiştir.

Ücretin ispatı hususunda ise; davacı aylık net ücretinin daha yüksek olduğunu iddia etmiş ve tanıklar bu durumu doğrulamıştır. Dosyaya işveren tarafından sunulan imzalı ücret bordrolarında da ücretin asgari ücretin üzerinde olduğu görülmüştür. Buna rağmen yerel mahkemenin davacının asgari ücretle çalıştığını kabul ederek hüküm kurması isabetsiz bulunmuş, işverenin ibraz ettiği imzalı ücret bordrolarına itibar edilerek işçilik alacaklarının bu gerçek ücret üzerinden hesaplanması gerektiği tespit edilerek yerel mahkeme kararı bozulmuştur.

Kıdem_tazminatı haklı_fesih mobbing ücretin_ispatı fazla_mesai genel_tatil_ücreti imzalı_bordro