Soru & Cevap
Yurt dışına çıkarken üzerimde sınırı aşan miktarda nakit parayla yakalandım ve gümrükte parama el koydular. Bildirim yapmadığım için tüm paramın müsadere edilmesi yasal mı?
Gümrükte bildirim yapılmayan nakit paranın tamamına el konulması, ölçülülük ilkesi gözetilmeden uygulandığında mülkiyet hakkının ihlali anlamına gelebilmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, devletlerin kara para aklama veya vergi kaçakçılığı gibi suçları önlemek amacıyla sınır ötesi nakit akışını kontrol etme konusunda meşru bir menfaati olduğunu kabul etmekle birlikte, uygulanan yaptırımın işlenen kabahatin ağırlığıyla orantılı olması gerektiğini vurgulamaktadır. Yalnızca bildirim yükümlülüğünün ihlal edilmesi nedeniyle, paranın yasal yollardan elde edilip edilmediği veya kişinin mali durumu gibi hafifletici unsurlar değerlendirilmeden tüm tutarın müsadere edilerek alınması kişiye aşırı bir külfet yüklemektedir. Mahkemeler bu tür koruyucu tedbirleri uygularken, kesilen idari para cezası ile el konulan miktarı karşılaştırarak orantılılık değerlendirmesi yapmalı ve neden kısmi bir el koyma yerine tam el koyma uygulandığını yeterli bir hukuki denetimle gerekçelendirmelidir. Aksi takdirde, bu tür toptan el koyma işlemleri mülkiyet hakkının ihlali olarak değerlendirilmektedir.