Soru & Cevap
Soru 2: Demokratik bir sistemde halkın oylarıyla çok güçlenen ama anayasal düzeni bozma tehlikesi yaratan bir liderin, yargılanmadan sadece siyasi bir kararla sürgüne gönderilmesi mümkün müdür?
Hukuk tarihi ve anayasa teorisi açısından, demokrasiyi korumak adına bu tür tehlikeli liderlerin yargılanmadan siyasi bir kararla sürgüne gönderilmesi, demokratik sistemin istisnai bir önlemi olarak mümkündür. Demokrasinin öz savunma araçlarından biri olarak kabul edilen ve Antik Yunan'da Kleisthenes anayasasıyla uygulanan ostrasizm kurumu, tam olarak bu tür tehlikeleri bertaraf etmeyi amaçlar. Bir kişinin demokratik yöntemlerle bile olsa anayasal düzeni tehlikeye düşürecek düzeyde aşırı bir güce ulaşması, hukuki ve siyasi düzenin bekası açısından ciddi bir risk kabul edilir. Geçmişte, tiranlık kurma ihtimali beliren yöneticilerin halkın oylarıyla polis (devlet) dışına sürülmesi şeklinde uygulanan bu yöntem, günümüzde anayasal öz savunma mekanizmasının hukuki temeli olarak yorumlanabilmektedir. Bu tür bir sürgün, bir ceza yargılaması sonucunda değil, tamamen siyasal birliği korumak amacıyla alınan siyasal ve önleyici bir karar olarak karşımıza çıkmaktadır.