Soru & Cevap
İdare mahkemesinde açtığım tazminat davası, kanunda yasak olduğu gerekçesiyle esastan incelenmeden reddedildi. Bu durum adil yargılanma hakkıma aykırı değil mi?
Açtığınız davanın mahkeme tarafından uyuşmazlığın esasına girilmeden salt kanuni bir yasaklamaya dayanılarak reddedilmesi, adil yargılanma hakkı güvencelerinin ihlali anlamına gelebilmektedir. Demokratik bir toplumda adaletin sağlanabilmesi için mahkemeye erişim yeterli olmayıp, aynı zamanda dava konusu edilen uyuşmazlığa ilişkin esaslı taleplerin yargı makamlarınca incelenerek bir sonuca bağlanması gerekir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, bireylerin uyuşmazlıklarının çözüme kavuşturulmasını isteme hakkı karar hakkı kapsamında korunmaktadır. Yargılama sürecinde taraflardan birinin aleyhine olacak şekilde davanın incelenmesini engelleyen kanuni düzenlemeler, mahkemenin uyuşmazlık hakkında esaslı bir karar vermesini engellediğinde bu hak zedelenmektedir. Özellikle Anayasa Mahkemesi tarafından sonradan iptal edilen ve dava açılmasını kısıtlayan kurallara dayanılarak davanın usulden veya esasa girilmeden reddedilmesi, yargısal fonksiyonun temel işlevi olan uyuşmazlığı çözme görevini işlevsiz bırakır. Bu tür durumlarda mahkemelerin iddiaları bütünüyle ele alarak karar vermemesi, anayasal güvencelere aykırılık teşkil etmektedir.