Bilişim Hukuku

Bir başkasının sosyal medya profilinin ele geçirilerek bu profil üzerinden hileli hareketlerle sizden maddi bir menfaat temin edilmesi, adli makamlar nezdinde şikayete konu edilebilecek oldukça ciddi bir fiildir. Failin, hesabın asıl sahibiymiş gibi davranarak sizinle iletişime geçmesi ve denetim imkanınızı kısıtlayarak sizi aldatması, nitelikli dolandırıcılık suçunun temel unsurlarından olan hileli davranışın somut bir yansımasıdır.

Kendisini yetkili biri gibi tanıtarak güveninizi kazanan ve bu yolla bilgilerinizi elde eden kişilerin eylemleri, sosyal mühendislik yöntemiyle gerçekleştirilen bir siber saldırı olarak değerlendirilebilir. Bu tür eylemler, failin bilişim sisteminize yetkisiz bir şekilde erişmesini sağladığı için hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem niteliğindedir.

Rızanız dışında elektronik posta kutunuza sürekli olarak ticari amaçlı iletiler gönderilmesi, bilişim sistemlerinin işleyişini olumsuz etkileyebilen ve hukuki arayışlara konu olabilecek bir rahatsızlıktır. Günümüzde spam olarak adlandırılan bu eylemler, kullanıcıların sistem kapasitelerini doldurarak asıl işlerine ayıracakları zamanı çalan ve iletişim ağını yavaşlatan niteliktedir.

Ceza hukuku sistemimizde bilişim suçları kural olarak yalnızca doğrudan kast ile işlenebilen suçlar kategorisinde yer aldığından, internette gezinirken dikkatsizlik veya özensizlik sonucu yanlışlıkla sisteminize zararlı bir yazılım indirmeniz ve bunun sonucunda istenmeyen olayların yaşanması, kasten yapılmış bir eylem olarak değerlendirilmeyebilir. İradeniz ve bilginiz dışında bilgisayarınızın dışarıdan ele geçirilip üçüncü kişilere habersizce istenmeyen e-posta veya reklam mesajları gönderilmesi durumunda, sizin bu faaliyeti bilerek ve isteyerek yapmadığınızın adli bilişim uzmanlarınca tespiti büyük önem taşır.

Fikir ve emek harcayarak meydana getirdiğiniz eserinizin internet ortamında rızanız dışında ticari amaçla çoğaltılması ve satılması, telif hakkı ihlali oluşturan ve kanunlarımızca kesin olarak koruma altına alınmış ağır bir siber suç türüdür. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve Türkiye'nin taraf olduğu Avrupa Konseyi Siber Suçlar Sözleşmesi hükümleri uyarınca, elektronik ortama aktarılmış eserlerin kopyalanması, dağıtılması ve ticari ölçekte pazarlanması haksız bir fiil olarak hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylemdir.

Şirket bilgisayarınızda yer alan verilerin rızanız dışında bir taşınabilir belleğe kopyalanması, verilerin başka yere gönderilmesi suçu kapsamında incelenebilecek son derece önemli bir hukuki ihlaldir. Bilişim sisteminizde saklanan ticari veya gizli verilerin fail tarafından kendi kullanımına veya başka bir donanıma aktarılması, taşınması ya da kopyalanması eylemleri verinin orijinali yerinde kalsa dahi kanun nezdinde suç teşkil edebilecek bir fiildir.

Bir başkasının bilgisayarına, rızası ve bilgisi dışında zararsız gibi görünen ancak arka planda veri toplayan programlar yerleştirmek ve kişisel bilgilerine ulaşmak, özel hayatın gizliliğini ihlal ve bilişim suçları kapsamında değerlendirilebilecek yasadışı bir durumdur. Uygulamada genellikle truva atı yazılımları olarak isimlendirilen bu tür programlar, hediye veya yararlı bir dosya görüntüsü altında sisteme sızarak, bilgisayardaki verilere uzaktan yetkisiz bir biçimde erişilmesine ve kontrol edilmesine olanak tanımaktadır.

Bilgisayarınızın kontrolünün başka birinin eline geçmesi, sisteminize muhtemelen bir truva atı veya türevi bir zararlı yazılım bulaştığına işaret eden ve hukuki sürece konu olabilecek bir durumdur. İnternetten indirilen müzik, oyun veya herhangi bir dosyanın içerisine gizlenen bu programlar, bilgisayarınız üzerinde tam bir hakimiyet kurulmasına imkan tanır.

Rakip firmanın bir korsan aracılığıyla sisteminize girmesi durumunda şirketin kendisine doğrudan hapis cezası verilemez, ancak şirket aleyhine bazı ağır güvenlik tedbirlerine hükmedilebilir. Türk Ceza Kanunu prensiplerine göre kurumlar ve firmalar gibi tüzel kişiler suçun faili olamazlar, cezai sorumluluk eylemi gerçekleştiren veya azmettiren şirket yöneticileri gibi gerçek kişilere aittir.

Bir şirket çalışanının işten ayrılırken kurumun bilişim sisteminde yer alan müşteri veritabanını ve dosyalarını kalıcı şekilde silmesi, yasal mevzuatımızda verileri yok etmek kapsamında değerlendirilebilecek ciddi bir ihlaldir. Bilişim ortamında verilerin ortadan kaldırılması veya varlığına son verilmesi, soyut anlamda teknik ve mantıksal bir yok etme eylemi olarak ceza kanunlarımızda karşılık bulmaktadır.