Makale

Türkiye'de kişisel verilerin korunması rejimi, 2016 yılında kabul edilen kanun ile uluslararası standartlara uyumlu hale getirilmiştir. Gelişen ihtiyaçlar doğrultusunda, Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun kapsamında mevcut mevzuatta oldukça kritik güncellemeler yapılmıştır. Kanun koyucu tarafından hayata geçirilen bu düzenlemeler, veri sorumluları açısından yepyeni hukuki sınırlar çizmektedir. Özellikle 1 Haziran 2024 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren bu köklü değişiklikler, kişisel verilerin işlenme şartları, yurt dışına veri aktarım rejimleri ve idari yaptırımlara karşı izlenecek yasal yollar konusunda önemli farklılıklar getirmektedir. Müvekkillerimizin ve veri işleyen konumundaki tüm teşebbüslerin, veri koruma uyumluluk süreçlerini bu güncel yasal mevzuat sınırları içerisinde hızla yeniden yapılandırmaları hukuki bir zorunluluk haline gelmiştir.

KVKK Kapsamında Yapılan Temel Kanuni Değişiklikler

Yeni yasal düzenlemeler, veri hukuku pratiğini yakından ilgilendiren bazı maddelerde devrim niteliğinde değişiklikler barındırmaktadır. Kanun metnine eklenen yeni geçici madde ile de geçiş süreçleri düzenlenerek hukuki öngörülebilirlik hedeflenmiştir. Değişiklikler uyarınca, özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesindeki sınırlar çok daha belirgin hale getirilmiştir. Bu tür hassas verilerin hukuka uygun olarak işlenebilmesi için getirilen kurallar, veri sorumlularının operasyonel onay mekanizmalarını doğrudan etkileyecektir. Diğer yandan, yasa koyucu tarafından idari yaptırımlara karşı başvurulacak kanun yollarında da köklü bir usul değişikliğine gidilmiştir. Veri ihlalleri neticesinde kurulan idari para cezalarına karşı artık idare mahkemelerinde dava açılabilmesi yolu öngörülmüş ve hukuki denetim mekanizması idari yargı eksenine taşınmıştır. Veri sorumlularının mevcut işleyişlerini bu yasal sınırlar ihlal edilmeden önce detaylıca revize etmeleri gerekmektedir.

Yurtdışına Veri Aktarım Rejimi ve Uygulama Geçiş Süreçleri

Hukuk pratiğinde işletmeleri en çok zorlayan süreçlerden biri olan uluslararası aktarımlar, yasadaki yeni güncellemeler ile tamamen yepyeni bir hukuki rejime tabi tutulmuştur. Veri sorumlularının, uluslararası veri trafiğini hukuka uygun yürütebilmeleri için bu yeni yasal sınırlara titizlikle uymaları esastır. Kanun koyucu, işletmelerin yeni sisteme uyum sürecini kolaylaştırmak adına uluslararası aktarım mekanizmaları için belirli bir tolerans dönemi öngörmüştür. Bu doğrultuda yürürlüğe giren değişikliklerin ana hatları aşağıdaki gibi özetlenebilir:

• Mevzuatın altıncı maddesindeki değişiklik ile özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesine dair yasal limitler açıkça belirlenmiştir.
• Mevzuatın dokuzuncu maddesi kapsamında yurtdışına kişisel veri aktarımı hakkındaki kurallar baştan aşağı güncellenmiştir.
• Uluslararası aktarımları düzenleyen dokuzuncu maddenin mevcut ilk fıkrasının 1 Eylül 2024 tarihine kadar uygulanmaya devam edeceği hüküm altına alınmıştır.
• Mevzuatın on sekizinci maddesindeki değişiklikle birlikte, kesilen idari para cezalarına karşı idare mahkemelerinde hukuki süreç başlatılmasına imkan tanınmıştır.