Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2014/31051 E. 2015/618 K.

Davacı işçi, iş sözleşmesinin haklı veya geçerli bir neden olmadan ve savunması alınmadan feshedildiğini belirterek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı işveren ise davacının yöneticileri hakkında asılsız ithamlarda bulunması sebebiyle taraflar arasındaki güven unsurunun ortadan kalktığını ve feshin yasalara uygun olarak gerçekleştirildiğini savunmuştur.

Yerel mahkeme, davacının yöneticisiyle olumsuzluklar yaşadığını ancak mobbing uygulandığına dair yeterli delil bulunmadığını, asılsız ithamların işyerinde olumsuzluklara yol açtığını belirterek feshin geçerli nedene dayandığı gerekçesiyle davayı reddetmiştir. Yargıtay ise davranışa dayalı fesihlerde önceden savunma alınmamasının feshi usulden geçersiz kılacağını vurgulayarak yerel mahkeme kararını bozmuş ve feshin geçersizliği ile davacının işe iadesine kesin olarak karar vermiştir.

UYUŞMAZLIĞIN KONUSU

Taraflar arasındaki temel uyuşmazlık, işçinin üst yöneticisi hakkında asılsız ithamlarda bulunduğu ve güven ilişkisini zedelediği gerekçesiyle yapılan feshin, işçinin savunması alınmadan gerçekleştirilmiş olması karşısında geçerli bir fesih sayılıp sayılamayacağı ve işe iade koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarındadır.

HUKUKİ BİLGİ VE TEMEL KURALLAR

4857 sayılı İş Kanunu'nun 17. ve 18. maddeleri uyarınca işçinin davranışlarından kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesi feshedilebilir. Ancak aynı Kanun'un 19. maddesi, işçinin davranışı ya da verimi ile ilgili nedenlerle yapılacak fesih işlemlerinden önce işçiden mutlaka savunma istenmesini emredici bir usul kuralı olarak düzenlemiştir. Bu yasal zorunluluğa uyulmaması ve işçinin savunmasının alınmaması, feshi doğrudan şekil yönünden geçersiz kılmaktadır.

SOMUT OLAYA İLİŞKİN TESPİTLER

Somut olayda davalı işveren, davacının yöneticisi hakkında asılsız ithamlarda bulunarak güven unsurunu zedelediğini ileri sürmüş ve iş sözleşmesini işçinin davranışlarından kaynaklanan nedenlerle feshetmiştir. Yerel mahkeme, bu ithamların ispatlanamaması nedeniyle iş ilişkisinin devamının işverenden beklenemeyeceğini kabul etmiş olsa da, dosya kapsamından davalı işverenin fesih öncesinde davacı işçiden hiçbir şekilde savunma istemediği tespit edilmiştir. Yargıtay, kanunun emredici hükmü olan savunma alma zorunluluğunun yerine getirilmemesini doğrudan bozma sebebi saymış, esasa girilmeksizin feshin şekil şartı yokluğundan geçersiz olduğuna hükmetmiştir. Bu doğrultuda yerel mahkeme kararı kaldırılarak davacının işe iadesine, işe başlatılmama ihtimaline binaen ise 5 aylık brüt ücret tutarında tazminat ve en çok 4 aya kadar boşta geçen süre ücretinin ödenmesine karar verilmiştir.

Mobbing işe iade feshin geçersizliği savunma hakkı iş hukuku yargıtay kararı davranışa dayalı fesih güven ilişkisi